Achimenes. Uprawa i pielęgnacja kwiatu doniczkowego często mylonego z fiołkiem afrykańskim

Kwitnie obficie od lipca do września, a jesienią zapada w sen, jakby chciał oszczędzić nam troski.

Ta roślina wielu osobom kojarzy się z fiołkiem afrykańskim lub skrętnikiem, bo tak jak one należy do rodziny ostrojowatych i ma podobne do nich kwiaty. Składają się one z pięciu płatków zrośniętych u dołu w rurkę o długości 34 cm. Achimenes tworzy ich wiele przez całe lato. Kwiaty bywają różowe, fioletowe, białe, kremowe, błękitne lub jasnoczerwone, często z kontrastowo zabarwioną gardzielą. Ładnie komponują się z sercowatymi bądź podłużnymi, delikatnie owłosionymi liśćmi, które u niektórych odmian mają purpurową barwę. Wzniesione lub lekko przewieszające się pędy osiągają długość 3050 cm.

Pora rozwoju, pora snu

Od wczesnej wiosny do jesieni achimenes żyje pełnią życia  rośnie, zawiązuje pąki, a następnie kwitnie. Potem stopniowo przechodzi w stan spoczynku  jego nadziemne części żółkną i stopniowo zasychają. W podłożu pozostają małe, pokryte łuskami kłącza gromadzące zapasy substancji pokarmowych. Z nastaniem wiosny wyrastają z nich korzenie oraz pędy i achimenes ponownie budzi się do życia. Skąd taki dość nietypowy cykl wegetacyjny?

W Ameryce Południowej i Środkowej, gdzie roślina ta występuje w stanie naturalnym, długotrwała susza nie jest rzadkością. Dzięki wodzie i zapasom zawartym w kłączach, achimenesy (a jest ich ponad 20 gatunków) mogą przetrwać bez deszczu wiele tygodni.

W domowych pieleszach

Odmiany achimenesa dostępne w handlu to najczęściej mieszańce międzygatunkowe, wyselekcjonowane pod względem urody kwiatów, długości kwitnienia i odporności na choroby. Achimenes w doniczkach czasem pojawia się w kwiaciarniach w porze, gdy kwitnie. Łatwiej jednak wiosną kupić kłącza w dziale z roślinami cebulowymi. Zwykle zapakowane są w torebki z odrobiną torfu w środku, który zabezpiecza je przed połamaniem. Są bardzo kruche, na co trzeba uważać zwłaszcza podczas sadzenia.

Roślinie odpowiada ziemia uniwersalna; wsypujemy ją do wysokości 2/3 doniczki. Na niej układamy poziomo kłącza  po jednym w doniczkach o średnicy 710 cm, a po 23 w szerszych pojemnikach  po czym przykrywamy je warstwą ziemi o grubości 1,52 cm, podlewamy i umieszczamy w miejscu, do którego dociera dużo rozproszonego światła.

Gdy wyrastające pędy osiągną kilka centymetrów, obrywamy ich wierzchołki nad drugą parą liści. Dzięki temu roślina wytworzy pędy boczne, które skracamy w podobny sposób. Zabiegi te (zwane uszczykiwaniem) sprawią, że achimenes będzie miał zwarty pokrój i zakwitnie szczególnie obficie.

Szybko rosnąca i zawiązująca pąki roślina może przez całe lato zdobić mieszkanie lub balkon o ekspozycji wschodniej lub północnowschodniej, gdzie słońce dociera o poranku.

Gdy jesienią achimenes zakończy okres wegetacji, przenosimy go do domu. Kłącza przechowujemy do wiosny w temperaturze pokojowej, w suchym piasku. Wiosną sadzimy je w świeżym podłożu.

Tajniki uprawy

- Światło. Achimenes lubi miejsca dobrze oświetlone, ale nie silnie nasłonecznione i nie ciemne (ostre słońce może przypalić kwiaty i liście, w cieniu zaś wyciąga się i słabo kwitnie).

- Temperatura. Rozwojowi achimenesa sprzyja ciepło: temperatura 2025°C latem i 1520°C zimą (w takiej przechowujemy kłącza w stanie spoczynku).

- Woda. W okresie wzrostu i kwitnienia roślinę podlewamy umiarkowanie, tak, by podłoże nie przeschło nadmiernie. Aby uniknąć moczenia liści, wodę wlewamy na podstawkę. Gdy achimenes zaczyna zapadać w stan spoczynku (pędy żółkną), ograniczamy podlewanie aż do zasuszenia pędów.

- Nawożenie. W okresie rozwoju achimenes zasilamy nawozem dla gatunków kwitnących.

- Rozmnażanie. Latem przygotowujemy sadzonki zielne, odcinając kawałki pędów o dł. 6 cm i umieszczając je w wilgotnym piasku.

Do rozmnażania nadają się także młode, lekko stwardniałe kłącza, które odrywamy od starych.