Niegdyś demokratycznie okalały okna wiejskich chałup, szlacheckich dworów i magnackich siedzib. Latem chroniły przed nadmiernym nasłonecznieniem, w zimie zaś były dodatkową barierą dla mrozu, wiatru czy gradu. Zadania te obecnie z powodzeniem spełniają popularniejsze (i tańsze) rolety zewnętrzne, ale trudno powiedzieć, by były równie urokliwe, co okiennice.

Okiennice na słońce i mróz

Współczesne okiennice mogą mieć różną konstrukcję, od której zależy ich wygląd.

Pełne. Wykonane z drewnianych desek (dlatego też zwane deskowymi) o grubości 2,5-3 cm, mocowanych na pióro i wpust. Deski są połączone dwiema poziomymi poprzeczkami i zastrzałem, czyli listwą umieszczoną po przekątnej skrzydła. (zobacz zdjęcie)

Ramowe. Ich wspólną cechą jest konstrukcja oparta na ramie wykonanej z listew drewnianych, PVC bądź aluminium. Wypełnienie może być:

- pełne płycinowe - w ramie zapłetwione są (osadzone w wyfrezowanych rowkach) deseczki, w układzie poziomym lub pionowym, albo płyta wykonana z drewna, sklejki czy PVC (zobacz zdjęcie);

- pełne kasetonowe - ich konstrukcja jest podobna do okiennic płycinowych, ale powierzchnia wypełniającej ramę płyty podzielona jest na mniejsze części za pomocą szprosów (zobacz zdjęcie);

- ażurowe - ramę wypełniają listwy (drewniane, plastikowe lub aluminiowe) wmontowane pod kątem 45 stopni (zobacz zdjęcie). Można także zamówić okiennice wyposażone w specjalny mechanizm umożliwiający zmianę kąta ustawienia lameli (tak samo jak w żaluzjach).

Okiennice pełne izolują termicznie i chronią okna przed szaleństwami pogody, ale też najbardziej ograniczają dostęp światła do wnętrz. Natomiast ażurowe, zwłaszcza te z regulacją ustawienia lameli, pozwalają dozować ilość światła wpadającego przez okno, a gdy jest ono otwarte - także ilość świeżego powietrza.

Okiennice z drewna, plastiku i aluminium

Tradycyjnym materiałem na okiennice są deski z litego drewna, ale kupić też można wytwarzane z klejonki (drewna klejonego warstwowo, z naprzemiennym układem słoi), która jest odporniejsza na zmiany wilgotności i temperatury. Najpopularniejsze gatunki, z których wytwarzane są okiennice, to sosna, dąb, meranti i modrzew. Drewno może być barwione na dowolny kolor i lakierowane lub malowane kryjącą farbą. Powłoka musi być odporna na promienie UV i warunki atmosferyczne.

Okiennice wykonane z PVC i aluminium służą najczęściej jako ochrona wnętrz przed nadmiernym nasłonecznieniem, mają więc konstrukcję ramową i ażurowe wypełnienie lamelowe. Także z tych tworzyw powstają jednak okiennice ramowe kasetonowe czy płycinowe.

Aby ramy okiennic z tworzywa były sztywniejsze, stosuje się w nich zbrojenie z ocynkowanej stali (zgrzewane razem z PVC łączniki narożnikowe). Przypominają więc w przekroju profile okienne, choć są od nich zdecydowanie mniej skomplikowane: wewnątrz ramy okiennicy jest tylko jedna komora i stalowe wzmocnienie.

Kolorystyka okiennic z PVC i aluminiowych może być dowolna - dostosowana do barwy okien czy elewacji lub skontrastowana. Skrzydła aluminiowe są anodowane albo malowane proszkowo, natomiast okiennice z PVC mogą być barwione w masie lub okleinowane.

Okucia i sterowanie okiennic

Rodzaj okuć zależy od tego, w jaki sposób otwierać się będą okiennice. Skrzydła przesuwane montuje się na szynach - prowadzącej (zamocowanej pod otworem okiennym) i jezdnej (montowanej nad nim). System jezdny takich skrzydeł przypomina stosowany w drzwiach szaf wnękowych - skrzydła podwiesza się na wózku poruszającym się po górnej szynie (zobacz zdjęcie).

W okiennicach uchylnych najważniejszym elementem są zawiasy. Jest kilka typów zawiasów stosowanych w okiennicach, dzięki którym można mocować je zarówno we wnęce okiennej, jak i na ścianie frontowej. Pozwalają m.in. na montaż okiennic we wnękach o głębokości do 20 cm. Zawiasy mogą mieć płynną regulację w pionie oraz w poziomie, co umożliwia bardzo precyzyjne dopasowanie i ustawienie każdego skrzydła.

Blokada przeciwwiatrowa montowana do muru to metalowy pręt z ruchomym, ozdobnym elementem. Po maksymalnym otwarciu okiennicy unieruchamia on skrzydło. Nowocześniejsze i wygodniejsze są blokady w zawiasie, ale ograniczeniem jest tu ciężar okiennicy - powierzchnia skrzydła nie może być większa niż 1 m2.

Okiennice można otwierać i zamykać ręcznie, ale to sposób najmniej wygodny, a gdy są zamontowane na piętrze - niezbyt bezpieczny. Znacznie praktyczniejsze są mechanizmy, dzięki którym skrzydła otwiera się i zamyka z wnętrza domu. Najprostszy jest mechanizm korbowy, którego zamocowanie wymaga przewiercenia otworu w murze. W podobny sposób można zamontować napęd elektryczny uruchamiany przyciskiem lub pilotem (konieczne jest doprowadzenie zasilania).

Ile to kosztuje

Okiennice produkuje się na zamówienie. Ich cena zależy zarówno od materiału, jak i wyposażenia:

- drewniane - od 700 zł/m2

- z PVC - od 450 zł/m2

- aluminiowe - od 600 zł/m2

Zapisz się na NEWSLETTER. Co tydzień najnowsze wiadomości o budowie, remoncie i wykańczaniu wnętrz w Twojej poczcie e-mail: Zobacz przykład