Iittala - fińskie dobro

Agata Ziółkiewicz

Słynna z pięknego szkła i porcelany skandynawska firma iittala świętuje w tym roku 130 urodziny.

szkło, iittala, design
Iittala
fot. www.iittala.com

 

 

Każdy fan współczesnego designu skandynawskiego zna Iittalę doskonale. Każdy kto miał możliwość odwiedzić Finlandię wie, że są to przedmioty użytku codziennego, z jakich korzysta się w domach, kawiarniach, hotelach. Naczynia uniwersalne i egalitarne, jeśli można tak powiedzieć. Po prostu: powszechnie dostępne i używane.
Proste, praktyczne i zarazem zachwycająco piękne. Doskonale zaprojektowane przez najbardziej cenionych projektantów skandynawskich. Szkło i porcelana fińskiej firmy Iittala.

 

 

fot.iittala.com

 

 

Iittala (pisane często z małej litery: iittala, by litery I nie mylić z L) to, jako się rzekło, fińska firma projektowa i zarazem producent przedmiotów użytkowych, przede wszystkim zastawy stołowej. W ofercie Iittali znajdują się głównie przedmioty wykonane ze szkła i porcelany: szklanki i dzbanki, kieliszki, filiżanki, talerze, misy oraz przedmioty dekoracyjne: wazony, szklane figurki ptaków. Ale Iittala produkuje także sztućce czy garnki.
Wszystkie one charakteryzują się prostotą, a zarazem oryginalnością. Są ponadczasowe. Wnoszą do codziennego życia funkcjonalne piękno.

 

 

Iittala - narodowe dobro Finlandii i zarazem synonim skandynawskiego designu - to firma stworzona, co ciekawe, wcale nie przez Fina, ale przez Szweda. W 1881 roku Petrus Magnus Abrahamson przybył na południe Finlandii celem rozwinięcia własnego biznesu. Jednak już na samym początku pojawił się problem dość poważny: brak wykwalifikowanych pracowników. Abrahamson postanowił bowiem otworzyć fabrykę szkła. Nie zrażony pierwszymi trudnościami Szwed sprowadził do Finlandii swoich rodaków, biegłych w dmuchaniu szkła. W późniejszych latach miał zatrudniać także profesjonalistów z Belgii i Niemiec.

 

 

Produkcja ruszyła. Ale nie od razu w iittalii powstawały przedmioty do użytku domowego. Początkowo fabryka wytwarzała szkło dla chemii i do lamp olejowych. I pewnie dziś nie usłyszelibyśmy o niej gdyby nie narodziny i moda na modernizm oraz śmiałe projekty Alvara Aalto, które odniosły spory sukces na paryskiej Wystawie Światowej w 1930 roku. Przede wszystkim słynny wazon Aalto Vase, który został wówczas po raz pierwszy zaprezentowany światu, zwrócił uwagę na to w jak niewystarczającym stopniu produkcja przemysłowa zaspokaja ludzkie potrzeby: piękna, estetyki, praktyczności.

 

 

fot.iittala.com

 


Sukces firmy zbudowały tak naprawdę dokonania zatrudnionych tamże wybitnych projektantów. Aino i Alvar Alto, Aiva Toikka, Tapio Wirkkala, a z młodszego pokolenia Klaus Happaniemi czy Harri Koskinen - to tylko kilka nazwisk twórców niezwykłych przedmiotów i współtwórców wielkiego sukcesu i popularności Iittali.

"Przedmioty powinny być zawsze stosowne, wytrzymałe i funkcjonalne" powiedział Kaj Franck, projektant. To zdanie stało się swego rodzaju mottem fińskiej firmy.

Do najważniejszych zasad, jakie stosuje się w Iittali zalicza się po pierwsze i najważniejsze - czysty funkcjonalizm, po drugie - jakość, po trzecie - emocjonalizm.

 

 

fot.iittala.com

 


Projektanci mają stwarzać przedmioty wysoce użyteczne, trwałe, ale też proste i uniwersalne, tak by mogły służyć nam przez długie lata. I co ciekawe - udaje im się to osiągnąć. Bo spójrzmy na szkło projektu Aalto - niełatwo jest określić czas jego powstania, a nie mamy wrażenia, że są to przedmioty z lamusa. Dla przypomnienia: Aalto Vase to 1937 rok, szkło projektowane przez Aino to także lata 30-te XX wieku. Pierwsze projekty szklanych ptaków Oivy Toikka to lata 70-te, słynna cukiernica (puchar do lodów) Mari to lata 60-te.

 

 

Iittala to także kolekcje bliższe naszym czasom: wesołe, pasiaste kubki i miski z kolekcji Origo projektu Alfredo Häberli (koniec lat 90-tych), bardzo lubiana ostatnimi laty magiczna kolekcja Klausa Happaniemi - Taika, eleganckie propozycje Giorgio Vigny (ptaki, srebrzyste pudełka Piilo) czy Anu Penttinen (ptaki, seria pudełek Vitriini) oraz propozycje wielu innych projektantów, niekoniecznie o skandynawskich korzeniach.

 

 

fot.iittala.com

 


Pierwotną firmę Szweda przejmowały z czasem kolejne, większe kompanie. Przez wiele lat Iittala znana była jako Karhula-Iittala, a obecnie Iittala jest jedną z kilku firm wchodzących w skład Iittala Group. I co ciekawe, aż 97% udziałów tej firmy posiada firma Fiskars (tak, ta od nożyczek i sprzętów ogrodowych).

Nie zmienia to jednak faktu, że przedmioty jakie oferuje Iittala należą do najpiękniejszych naczyń zaprojektowanych w tej części globu, jeśli nie na całym świecie. Co ciekawe - udaje się im oddać klimat miejsca, w którym powstają. Projektanci śmiało korzystają z zasobów tradycji Skandynawii i robią to z dobrym skutkiem.
W Iittali znajdą coś dla siebie zarówno poszukiwacze przedmiotów unikatowych, jak i osoby lubiące ładne, praktyczne i trwałe szkło i porcelanę. Iittali nie można nie lubić.

 

Zajrzyjcie do galerii przedmiotów marki Iittala >>

 

Agata Ziółkiewicz

 

Zobacz także:

Klasyk tygodnia: Wazon Aalto
Duńska ikona - krzesło Wishbone
Fińskie obrazki Sanny

Skomentuj:

Iittala - fińskie dobro