Kaczeńce [Prezentacja byliny]

Gdy wiosną słońce grzeje mocniej, brzegi stawów i podmokłe łąki zaczynają błyszczeć słonecznymi plamami kaczeńców.
kaczeniec 'Multiplex' kaczeniec 'Multiplex' Fot. Paweł Słomczyński / AG

Kniecią błotną

Wesoło wyglądające kaczeńce, zwane przez botaników kniecią błotną (Caltha palustris), to niezbyt wysokie byliny (ok. 50 cm), charakterystyczne przede wszystkim dla terenów podmokłych. Rosną właściwie w całej Polsce i już wczesną wiosną, w marcu, ożywiają wilgotne łąki, brzegi strumieni i rzek oraz stawów.Kaczeńce są nieco podobne do delikatnych, kwitnących latem jaskrów, rośliny te pochodzą bowiem z tej samej rodziny jaskrowatych (Ranunculaceae). Kwiaty kaczeńców są jednak większe, poza tym zakwitają jeszcze przed pełnym rozwinięciem się liści. Dopiero w maju, gdy kwiaty przekwitną, liście zaczynają szybko rosnąć. Osią-gają około 15 cm średnicy. Są efektowne przez cały sezon i wspaniale prezentują się na tle wody.Kwiaty są miododajne. Znajdujący się w nich nektar oraz wzory i plamy na płatkach - dla nas widoczne jedynie w świetle ultrafioletowym - przywabiają liczne gatunki owadów.

Na zdjęciu powyżej: Knieć 'Mulitiplex'

Knieć błotna 'Alba' Knieć błotna 'Alba' Fot. Flora Press/Martin Hughes-Jones

Knieć błotna odmiany

Pomarańczowe czy białe? Pojedyncze, a może pełne? W sprzedaży jest kilka ciekawych odmian kaczeńców, w pełni mrozoodpornych i łatwych w uprawie. Wszystkie należy sadzić nad brzegami zbiorników wodnych, na głębokości nie większej niż 10 cm. Pełnymi, ułożonymi niemal w kulę kwiatami w pięknym odcieniu słonecznej żółci wyróżniają się odmiany 'Multiplex' i 'Flore Pleno'. Natomiast na biało kwitnie kaczeniec 'Alba'.

Na zdjęciu powyżej: Knieć błotna 'Alba'

Knieć błotna (Caltha laeta) występuje na południu Polski. Ma żółte kwiaty. Blaszka liściowa rośliny jest lekko pofalowana i ma karbowane brzegi Knieć błotna (Caltha laeta) występuje na południu Polski. Ma żółte kwiaty. Blaszka liściowa rośliny jest lekko pofalowana i ma karbowane brzegi Fot. Shutterstock/prizzz

Stanowisko

Do dużych zbiorników wodnych nadaje się odmiana 'Auenwald', której kępy osiągają nawet 80-100 cm wysokości. Pojedyncze, lekko pomarańczowe płatki ma drugi spotykany w Polsce gatunek - knieć górska (Caltha lutea) kwitnąca od kwietnia do czerwca. Na zdjęciu powyżej: Knieć błotna (Caltha laeta) występuje na południu Polski. Ma żółte kwiaty. Blaszka liściowa rośliny jest lekko pofalowana i ma karbowane brzegi.

Na zdjęciu powyżej: Knieć błotna (Caltha laeta) występuje na południu Polski. Ma żółte kwiaty. Blaszka liściowa rośliny jest lekko pofalowana i ma karbowane brzegi

Kaczeniec mają zdolność do oczyszczania wody w zbiorniku Kaczeniec mają zdolność do oczyszczania wody w zbiorniku Fot. Shutterstock/Kuttelvaserova Stuchelova

Kaczeniec do oczka wodnego

Kaczeńce nadają się nie tylko do tworzenia rabat nad brzegami oczek wodnych i strumieni. Najbardziej efektowne są sadzone grupami w ogrodach naturalnych. Ich kępy ładnie prezentują się na tle kamieni. Można je wykorzystywać również jako rośliny okrywowe w miejscach podmokłych. Dobrze wyglądają w towarzystwie pierwiosnków, irysów żyłkowanych, wilczomlecza błotnego, tataraku lub pałki wodnej. Jeśli chcemy, by kaczeńce nie rozrosły się zbytnio, możemy umieścić je w koszykach do sadzenia roślin wodnych.

Na zdjęciu powyżej:Kaczeniec mają zdolność do oczyszczania wody w zbiorniku.

(Caltha palustris) ma grubą i pustą łodygę o długości ok. 50 cm. Liście są nerkowate i na brzegu lekko karbowane, a z wierzchu gładkie. Kwiaty składają się z 5 płatków (Caltha palustris) ma grubą i pustą łodygę o długości ok. 50 cm. Liście są nerkowate i na brzegu lekko karbowane, a z wierzchu gładkie. Kwiaty składają się z 5 płatków

Kaczeniec piękny lecz trujący

Ziele kaczeńca wykorzystywane jest do leczenia schorzeń wątroby i pęcherzyka żółciowego, a nawet wirusowego zapalenia wątroby. Utarte - w postaci maści - stosuje się przy leczeniu trudno gojących się ran. Uwaga, rośliny niepoddane obróbce są trujące!

mieszek z nasionami mieszek z nasionami Fot. Cezary Werpachowski

Tajniki uprawy

W naszym klimacie wszystkie odmiany kaczeńców są mrozoodporne.Stanowisko. Słoneczne lub lekko zacienione (uwaga, w cieniu kępy mogą się stać mniej zwarte, a pędy będą wyciągać się w kierunku słońca).Gleba. Rośliny nie mają specjalnych wymagań co do do podłoża, choć najlepiej rosną w żyznej, gliniastej ziemi o lekko kwaśnym odczynie. Gleba musi być wilgotna przez cały sezon.Rozmnażanie. Jesienią przez wysiew nasion(do zimnego inspektu bądź od razu na miejsce stałe). Odmianowe kaczeńce lepiej rozmnażać, dzieląc latem rozrośnięte kępy (niektóre odmiany nie wytwarzają nasion).Pielęgnacja. Wiosną warto usunąć spod kwiatów zeszłoroczne brunatne pędy. Latem można zasilić rośliny preparatem organiczno-mineralnym.

Na zdjęciu powyżej: Mieszek z nasionami

Zobacz także

Zobacz co już kwitnie

Wczesne krokusy

Fot. Wiesław Gawryś

Zobacz wiosenną rabatę pełną krokusów

Crocus tommasinianus, Eranthis hyemalis, Leucojum vernum, and Hamamelis x intermedia 'Jelena' in winter border with Buxus- Box lawn edging. The Crossing House, Shepreth, Cambridge SLOWA KLUCZOWE: selective  focus  pale  white  bright  purple  yellow  mauve  flowers  plant  combinations  winter  drifts  colourful  flowerbeds  beds  borders  Mixed  Planting

Fot. GAP Photos/Medium

Zobacz jak wykonać torbę kwietnik

Fot. Agnieszka Zelasko

Więcej o: