Fiołki afrykańskie. Uprawa i pielęgnacja w domu

To zadziwiające, że taka mała roślina może sprawić tak dużo radości. Fiołek afrykański potrafi bowiem kwitnąć niemal cały rok i nie ma przy tym dużych wymagań.
fiołki,sępolia,' Freeze' fiołki,sępolia,' Freeze' Fot. Flora Press

Fiołek - Sępolia

Czy fiołki - afrykański, zwany też sępolią, i ogrodowy - mają ze sobą coś wspólnego? Z pewnością wygląd kwiatów z przewagą fioletu oraz rozetowaty układ liści. I tu podobieństwa się kończą, bo podczas gdy nasze fiołki są odporne na mróz, ten egzotyczny jest wyjątkowo wrażliwy na chłód i może rosnąć tylko pod dachem. Za to znakomicie sprawdza się w roli rośliny doniczkowej - dobrze znosi mieszkaniowe warunki, zajmuje niewiele miejsca, długo kwitnie i wyjątkowo łatwo go rozmnożyć. Wiele osób ma całe kolekcje jego różnych odmian.

Na zdjęciu powyżej: Fiołek afrykański to zwyczajowa nazwa sępolii fiołkowej (Saintpaulia ionantha), zwanej też saintpaulią. Ta wieloletnia roślina występuje na górzystych terenach południowo-wschodniej Afryki. Na zdjęciu odmiana 'Freeze'

?FUNAMBULE? to odmiana o dekoracyjnych liściach i karbowanych płatkach.Fot. Shutterstock

Na zdjęciu powyżej: 'Funambule' to odmiana o dekoracyjnych liściach i karbowanych płatkach

'Carnival' 'Carnival' Fot. Shutterstock

Odmiany fiołków

Kwitnące fiołki afrykańskie (Saintpaulia) w kwiaciarniach są dostępne niemal przez cały rok. Ich kwiaty bardzo liczne, o średnicy 2-2,5 cm, i rozwijają się ponad liśćmi na łodyżkach o długości 6-10 cm (zależnie od odmiany), tworząc zgrabne baldachy. Na zdjęciu powyżej: Odmiana 'Carnival'

Na zdjęciu powyżej: Odmiana 'Carnival'

Fot. Shutterstock

Na zdjęciu powyżej: Odmiana 'Rhapsodie'

'Starlight' 'Starlight' Fot. Shutterstock

Kwitnie fiołków

U okazów uprawianych w domu pąki zawiązują się wczesną wiosną, po krótkiej zimowej przerwie. Potem, w dobrych warunkach, roślina może nieprzerwanie kwitnąć do jesieni. Ale nawet gdy nie kwitnie, wygląda atrakcyjnie za sprawą regularnie ułożonych, grubych liści pokrytych miękkim meszkiem. Fiołki afrykańskie rosną powoli, a ich pędy po kilku latach uprawy ogałacają się z dolnych liści. Często obok głównej rozety pojawiają się nowe - boczne, które wkrótce także pokrywają się kwiatami.

Na zdjęciu powyżej: Odmiana 'Starlight'

'Sharon'Fot. Shutterstock

Na zdjęciu powyżej: Odmiana 'Sharon'

'Purpurea' 'Purpurea' Fot. Shutterstock

Kolor kwiatów

Paleta barw fiołków obejmuje fiolety, purpurę i granat, błękit i róż w różnych odcieniach, róże oraz czystą biel; kwiaty bywają też dwubarwne - w plamy, w pasy lub cieniowane, a płatki - pofałdowane lub zakończone delikatną falbanką. Nierzadko są pełne, co szczególnie uroczo wygląda u odmian miniaturowych osiągających około 5 cm wysokości i podobną średnicę. Wśród tych ostatnich zdarzają się mieszańce o zwisających pędach. Kolekcję fiołków trudno zbierać, bazując na nazwach odmian (chociaż jest ich mnóstwo - przykłady na zdjęciach), gdyż ogrodnicy sprzedają je zazwyczaj jako "fiołki afrykańskie w odmianach". Czasem na etykiecie umieszczana jest jedynie nazwa serii.

Na zdjęciu powyżej: Odmiana 'Purpurea'

Fot. Shutterstock

Na zdjęciu powyżej: Odmiana 'Red Velvet'

sępolia sępolia Fot. Flora Press

Stanowisko dla fiołków

Nawet w małej kawalerce znajdzie się miejsce dla fiołka. Szczególnie uroczo wyglądają różne odmiany zgrupowane w jednym miejscu. Lepiej jednak pozostawić rośliny w osobnych doniczkach, niż sadzić we wspólnym pojemniku. Dlaczego? Fiołki muszą mieć wokół liści trochę wolnej przestrzeni. Jeśli np. w szerokiej misie umieścimy gęsto kilka okazów, wkrótce mogą stracić liście znajdujące się wewnątrz kompozycji. Będą też słabiej kwitły. W mieszkaniu fiołki afrykańskie najlepiej się czują przy wschodnim oknie. Poranne słońce, nawet latem, nie wypala plam w ich liściach, ale stymuluje do zawiązywania pąków. Jeśli nie mamy takiego miejsca, starajmy się, by do roślin docierało dużo rozproszonego światła (południowe okno warto przesłonić firanką). Zimą natomiast ustawiamy fiołki blisko szyby, lecz chrońmy je przed mroźnymi powiewami z otwartego okna. Nie szkodzi im natomiast ciepły kaloryfer pod parapetem ani zbyt suche powietrze w mieszkaniu. Tworząc kompozycję z kilku okazów, lepiej pozostawić je w osobnychdoniczkach, bo we wspólnym naczyniu słabo rosną

Na zdjęciu powyżej: Tworząc kompozycję z kilku okazów, lepiej pozostawić je w osobnych doniczkach, bo we wspólnym naczyniu słabo rosną

Fot. Shutterstock

Na zdjęciu powyżej: Odmiana 'Rainbow Quiet Riot'

Na liściach fiołka łatwo zbiera się kurz. Najlepiej strząsać go pędzelkiem lub szczoteczką, a nie usuwać wodą, bo roślina nie lubi zraszania Na liściach fiołka łatwo zbiera się kurz. Najlepiej strząsać go pędzelkiem lub szczoteczką, a nie usuwać wodą, bo roślina nie lubi zraszania Fot. Mak Media /F. Strauss

Odpowiednie warunki dla fiołka

Światło: Fiołki afrykańskie potrzebują dużo rozproszonego światła. Należy je chronić przed zbyt ostrymi promieniami słońca.

Temperatura: Przez cały rok odpowiada im temperatura pokojowa (22-25°C). Roślin nawet latem nie należy wynosić na dwór. W temperaturze poniżej 10°C giną. Gdy w domu jest chłodno i jednocześnie wilgotno, chorują.

Wilgotność powietrza: Sępolie dobrze znoszą suche powietrze, nie lubią zraszania.

Na zdjęciu powyżej: Na liściach fiołka łatwo zbiera się kurz. Najlepiej strząsać go pędzelkiem lub szczoteczką, a nie usuwać wodą, bo roślina nie lubi zraszania

Fot. Shutterstock

Na zdjęciu powyżej: Sępolie sprawdzają się w uprawie hydroponicznej

Minaturowe mieszańce fiołków afrykańskich mają liście i kwiaty mniejsze od 

typowych odmian. Minaturowe mieszańce fiołków afrykańskich mają liście i kwiaty mniejsze od typowych odmian. Fot. Shutterstock

Jak pielęgnować fiołki?

Nawożenie: Od marca do września co 2-3 tygodnie zasilamy fiołki małymi dawkami nawozów dla roślin kwitnących, w słabym stężeniu.

Przesadzanie: Jest konieczne, gdy korzenie wypełnią doniczkę. Używamy lekkiej ziemi uniwersalnej o pH 5,5-6. Jeśli wydaje się za ciężka, dodajemy trochę piasku i torfu.

Podlewanie: Podłoże powinno być umiarkowanie wilgotne, ale nie mokre. Przed każdym podlaniem sprawdzamy jego stan i nie podlewamy bez potrzeby, unikamy też moczenia liści i kwiatów. Używamy letniej wody, którą wlewamy na podstawkę lub do osłonki, a po 15 min wylewamy jej nadmiar.

Na zdjęciu powyżej: Minaturowe mieszańce fiołków afrykańskich mają liście i kwiaty mniejsze od typowych odmian.

Fot. Shutterstock

Na zdjęciu powyżej: Gdy ogonek liścia zagłębimy w lekkim podłożu, po pewnym czasie u jego podstawy wyrosną młode roślinki. Wystarczy je rozdzielić i posadzić osobno w małych doniczkach

Zobacz także...

Więcej o: