Wrzośce na dobry początek wiosny

DR ADAM MAROSZ,

Wrzosiec? Ta nazwa brzmi podobnie jak "wrzos" i rzeczywiście - obie rośliny niewiele różnią się wyglądem. Jednak kwitnienie wrzośców rozpoczyna się już na przedwiośniu!

Rabata z różnych odmian wrzośca czerwonego oraz niskich iglaków.
Rabata z różnych odmian wrzośca czerwonego oraz niskich iglaków.
Fot. Lilianna Sokołowska
Wrzośce to w większości nieduże krzewinki osiągające 20-30 cm wysokości. Ich pędy pokryte są igiełkowatymi zimozielonymi liśćmi i dzwoneczkowatymi kwiatami zebranymi w baldachogrona, najczęściej w różnych odcieniach różu.

FORPOCZTA WIOSNY

W naszych ogrodach najpopularniejszy jest wrzosiec czerwony, inaczej krwisty (Erica carnea) lub wiosenny, który rośnie dziko na ciepłych, słonecznych stokach Alp i Apeninów oraz na Bałkanach. Krzewinka osiąga wysokość 15-25 cm i średnicę 35-45 cm. Już w marcu i na początku kwietnia na końcach pędów pojawiają się drobne dzbanuszkowate różowe kwiaty. Wraz z krokusami, rannikami i śnieżycami są zwiastunami wiosny.

Wrzośce czerwone zawdzięczają swą popularność nie tylko wczesnemu i obfitemu kwitnieniu, ale także temu, że - w przeciwieństwie do innych roślin wrzosowatych - dość dobrze tolerują podłoże wapienne. Dlatego np. można je sadzić także we wschodniej Polsce, gdzie przeważają gleby lessowe o odczynie zasadowym.

WRZOŚCE KWITNĄCE LATEM

Trudniejszym w uprawie gatunkiem jest inny przybysz z Europy Zachodniej - wrzosiec popielaty (Erica cinerea). Kwitnie od lipca do września. Ciemnoczerwone kwiaty pojawiają się na końcach tegorocznych pędów. Krzewinka osiąga zwykle wysokość 25-30 cm i taką samą średnicę. Wrzośce popielate doskonale nadają się na wrzosowiska, bo zdecydowanie wolą kwaśne podłoże. Są mało odporne na mróz, więc - zwłaszcza w ogrodach środkowej i wschodniej Polski - trzeba je zabezpieczać na zimę. Poza tym są podatne na szarą pleśń.

W pełni lata kwitnie też wrzosiec rozpierzchły (Erica vagans), nieco wyższy niż popielaty (30-40 cm). Rośnie on dziko w Wielkiej Brytanii, we Francji, w Portugalii i Hiszpanii. Ma jasnozielone liście i bladoróżowe kwiaty.

W GRUPIE WRZOŚCE WYGLĄDAJĄ ŁADNIEJ

Wrzośce nadają się do małych i dużych ogrodów. Szczególnie polecane są na wrzosowiska, które przy dobrym doborze roślin mogą oszałamiać kolorami od wczesnej wiosny, przez lato, aż po jesień.

Wrzośce najładniej prezentują się w dużych grupach po kilka, a nawet kilkanaście sztuk jednej odmiany. Naturalnym dopełnieniem wrzoścowej rabaty są inne rośliny z rodziny wrzosowatych: wrzosy, różaneczniki, azalie, kiścienie, pierisy. Zbliżone wymagania glebowe, pokarmowe i termiczne ułatwiają pielęgnację. Dobrym towarzystwem są też iglaki, np. kolumnowe jałowce pospolite, niewielkie żywotniki, karłowe sosny i świerki.

CO LUBIĄ WRZOŚCE

Większość wrzośców wymaga gleb umiarkowanie żyznych, kwaśnych (pH 4,5-5,5), dostatecznie wilgotnych, ale przepuszczalnych. W przeciwieństwie do wrzosów dobrze znoszą półcień. Niższe gatunki można z powodzeniem stosować jako rośliny okrywowe. Najlepiej wybrać odmiany wrzośca czerwonego o różnych kolorach kwiatów i liści. Na dużej powierzchniach taki roślinny dywan warto urozmaicić innymi gatunkami.

Wrzośce - podobnie jak większość roślin wrzosowatych - mają cienkie, delikatne korzenie, które nie sięgają głęboko, dlatego są wrażliwe na przesuszenie podłoża. W miejscu, gdzie rosną, trzeba zatem ograniczać parowanie wody z gleby, np. ściółkując grunt zaraz po posadzeniu roślin grubą warstwą zmielonej kory sosnowej.

W czasie suszy wskazane jest podlewanie, najlepiej miękką wodą. Na potrzeby wrzośców warto gromadzić deszczówkę, np. w beczce ustawionej pod rynną. Wrzośce posadzone na słabej glebie warto nawozić preparatami dla roślin wrzosowatych zakwaszającymi podłoże.

Późną jesienią krzewinki trzeba zabezpieczyć przed przemarznięciem. Grunt wokół wrzośca czerwonego okrywamy warstwą ściółki, pozostałe gatunki przykrywamy w całości zielonymi siatkami ogrodniczymi lub grubą agrowłókniną. Rośliny znakomicie zimują pod okrywą śniegową, nawet przy mrozach dochodzących do -30°C.

WRZOŚCE W POJEMNIKACH

Na przedwiośniu pojawiają się w sprzedaży kwitnące wrzośce w doniczkach. Jeśli minęły już duże mrozy, możemy nimi ozdobić skrzynki na balkonie. Roślinom odpowiada stanowisko słoneczne i wilgotne podłoże o kwaśnym odczynie (pH 4-4,5). Jeżeli chcemy ulokować wrzośce pomiędzy gatunkami lubiącymi inne podłoże, lepiej pozostawić je w doniczkach, bo łatwiej będzie utrzymać odpowiedni odczyn ziemi.

Wrzośce to rośliny wieloletnie. W pojemnikach warto je więc umieścić przede wszystkim na okres kwitnienia, a potem przesadzić do ogrodu. Jeśli dysponujemy tylko balkonem, możemy zostawić tam wrzośce na dłużej. Nawet po przekwitnięciu ich kępy z zielonymi igiełkowatymi liśćmi dobrze komponują się z sezonowymi kwiatami balkonowymi.

Zanim nadejdzie zima, trzeba je jednak dobrze zabezpieczyć przed mrozem. Najlepiej owinąć pojemnik grubą warstwą agrowłókniny, a wierzch okryć gałązkami iglaków. W okresie odwilży warto je podlewać.

Świeżo posadzone wrzośce wymagają corocznego przycinania. W przypadku wrzośca czerwonego i darlejskiego zabieg wykonujemy zaraz po kwitnieniu. Gatunkom, które kwitną latem, skracamy pędy wczesną wiosną.

WRZOŚCE W NATURZE

Rodzaj botaniczny Erica obejmuje ponad 500 gatunków zimozielonych krzewinek, krzewów, a nawet małych drzew (do 5 m wysokości). W naturalnych warunkach najłatwiej spotkać te rośliny na południowym krańcu Afryki. W Europie rośnie dziko 21 gatunków, w Polsce - tylko wrzosiec bagienny (E. tetralix). Porasta on torfowiska wysokie na Pomorzu, w Wielkopolsce, na iemi Lubuskiej i Dolnym Śląsku. Gatunek ten i jego forma białokwiatowa (E. tetralix alba) podlegają ścisłej ochronie.

Czy wiesz, że...

Korzenie wrzośca drzewiastego (E.arborea) służą do wyrobu wysoko cenionych fajek. Występuje on m.in.w basenie Morza Śródziemnego.



Skomentuj:

Wrzośce na dobry początek wiosny