Ariokarpusy - kaktusy jak skały [Przegląd odmian]

Ariokarpusy są jednymi z najbardziej niezwykłych kaktusów. Przestrzegając zasad ich pielęgnacji, można się cieszyć widokiem jesiennych kwiatów.
Ariokarpus Retusus w naturze Ariokarpus Retusus w naturze Fot. Dariusz Raczko

Skąd pochodzi

Ojczyzną ariokarpusów (Ariocarpus) jest północny Meksyk i południowy Teksas. Dawniej występowały też pod nazwami Neogomesia i Roseocactusa. Są to rośliny wyjątkowo wolno rosnące. Nie mają cierni, a ich brodawki, w kolorach szarozielonym lub zielonym, nachodzą na siebie i u niektórych gatunków wyglądem przypominają liście agawy, a u innych - kamienie. Ariokarpusy kwitną od września do grudnia, najobficiej w październiku.

Na zdjęciu powyżej: Ariokarpus Retusus w naturze

Ariokarpus fissuratus

W naturze tworzy płaską rozetę złożoną z kilkudziesięciu brodawek, która wieńczy bardzo gruby rzepowaty korzeń. W uprawie przybiera postać bardziej kulistą o średnicy do 25 cm po 40 latach.

Na zdjeciu powyżej: Ariokarpus fissuratus w naturze rośnie niemal płasko i przypomina kamień

ariokarpus ariokarpus Fot. Dariusz Raczko

Ariokarpus retusus

Najbardziej rozpowszechniony, o brodawkach różnej długości, tworzy kopulaste formy, często odrostkując. W kolekcjach osiąga do 30 cm po wielu latach. Kwiaty od białych do różowych.

Na zdjęciu powyżej: Ariokarpus jest najłatwiejszym gatunkiem w uprawie i najbardziej rozpowszechnionym w naturze

ariocarpus ariocarpus Fot. Dariusz Raczko

Ariokarpus trigonus

W kolekcjach wygląd bardziej zbliżony do A. retusus, przy nieco mniejszych rozmiarach. Najbardziej efektowna jest odmiana elongatus o najdłuższych brodawkach. Jako jedyny z ariokarpusów ma kwiatyod cytrynowych do żółtych.

Na zdjęciu powyżej: Ariokarpus ma żółte kwiaty, które czasem nie mogą wydostać się spomiędzy długich brodawek

Jak klejnot w suchym błocie Jak klejnot w suchym błocie Fot. Dariusz Raczko

Ariokarpus

Ponadto uprawiane bywają: A. agavoides (przypomina miniaturową agawę o średnicy zaledwie kilku centymetrów), A. kotschoubeyanus (na powierzchni widać tylko miniaturową płaską rozetę brodawek, często ukrytą pod cienką warstwą ziemi; rośnie na okresowo zalewanych równinach), A. bravoanus (występuje tylko w stanie San Luis Potosi w Meksyku i jest najbardziej zagrożony wymarciem) oraz A. scapharostrus (małe rośliny o śr. do 6 cm w naturze występują w ekstremalnie suchych miejscach w charakterystycznych łupkach). Wszystkie z nich spotyka się w kolekcjach rosnące na własnych korzeniach lub szczepione na bardziej odpornej podkładce przyspieszającej wzrost. Rośliny szczepione tracą jednak prawidłowy pokrój, rosnąc kuliście i intensywnie odrostkując, a szczepione A. agavoides i A. kotschoubeyanus wytwarzają masywną karpę, na której wyrastają kolejne rozety brodawek. Jednak uprawa szczepionych ariokarpusów jest bezpiecz-niejsza dla niedoświadczonych miłośników tych roślin, a dodatkowo kaktusy te chętniej kwitną.

Na zdjęciu powyżej: Jak klejnot w suchym błocie wygląda miniaturowy Ariocarpus kotschobeyanus

ariokarpusy ariokarpusy Fot. Dariusz Raczko

Pielęgnacja

Rośliny na własnych korzeniach

Podłoże: substrat musi być bardzo przepuszczalny, warto też dodać do niego odrobinę gipsu, ewentualnie drobno kruszonego wapienia lub dolomitu.

Doniczka: powinna być niewiele większa niż korzeń (który jest najszybciej rosnącą częścią rośliny) i musi mieć odpływ w dnie, żeby substrat szybko obsychał.

Światło: w pierwszych latach nie jest konieczna pełna ekspozycja słoneczna, ale później zdecydowanie tak;

Podlewanie: od marca do września 3-4 razy w roku.

Nawożenie: tylko wiosną, najlepiej przy drugim podlewaniu w roku, rozcieńczonym nawozem do kaktusów.

Zimowanie: w jasnym i suchym pomieszczeniu w temp. 5-10°C (w wyższej zaczną rosnąć przy zimowym niedoborze światła), ale mogą też zimować na chłodnym parapecie w mieszkaniu.

Przesadzanie: najlepiej po przekwitnięciu, ponieważ po przesadzeniu nie wolno ich podlewać przez kilka miesięcy.

Na zdjęciu powyżej: Ariokarpusy w doniczkach

Ariokarpus Ariokarpus Fot. Dariusz Raczko

Rośliny szczepione

Ziemia do kaktusów z dodatkiem żwiru lub kruszonego styropianu;

Pełne słońce, ponieważ i tak mają tendencję do wyciągania się;

Pozostałe uwagi jak przy roślinach rosnących na własnych korzeniach.

Na zdjęciu powyżej: Ariokarpusy jako okazy szczepione lepiej znoszą błędy w uprawie, ponieważ podkładka zastępuje im wrażliwy rzepowaty korzeń

Ariokarpus retusus Ariokarpus retusus Fot. Dariusz Raczko

Uwaga!

Po przekwitnięciu, czyli późną jesienią, resztki kwiatów muszą dokładnie wyschnąć, ponieważ od gnijących pozostałości może zgnić i zamrzeć cała roślina!

Na zdjęciu powyżej: Ariokarpus retusus

Ciemnoróżowy kwiat A. scapharotrus Ciemnoróżowy kwiat A. scapharotrus Fot. Dariusz Raczko

Gdzie kupić

Ariokarpusy są niedostępne w kwiaciarniach. Można je kupić np. przez Allegro, na wystawach i giełdach kaktusowych. Nasiona bywają dostępne w tych samych źródłach lub w banku nasion Polskiego Towarzystwa Miłośników Kaktusów (www.ptmk.pl). W naturze są objęte ścisłą ochroną.

Na zdjęciu powyżej: Ciemno-różowy kwiat A. scapharotrus

Więcej o: