Pnącza na żywe parawany. Idealne na balkon

Jeśli pragniesz na balkonie odrobiny intymności, ustaw skrzynkę, zamontuj podpórki i posadź pnącza. Szybko urosną, odgradzając cię od sąsiadów.
BUGENWILLA GŁADKA (Bougenvilla glabra) od czerwca do października tworzy niewielkie białe kwiaty otoczone jaskrawymi przykwiatkami. Pędy długości 1-2 m czepiają się podpór kolcami. Rozmnaża się ją z sadzonek ciętych latem. BUGENWILLA GŁADKA (Bougenvilla glabra) od czerwca do października tworzy niewielkie białe kwiaty otoczone jaskrawymi przykwiatkami. Pędy długości 1-2 m czepiają się podpór kolcami. Rozmnaża się ją z sadzonek ciętych latem. Fot. Flora Press

Pnącza - rodzaje i zasady pielęgnacji

Większość roślin tworzących długie, pnące się pędy to gatunki jednoroczne, np. fasola ozdobna, wilec, mina (Quamoclit), ale na balkonie można też posadzić pnącza wieloletnie, które trzeba jesienią zabrać pod dach, np. tunbergię, męczennicę, bugenwillę czy takie, które mogą tam spędzić również zimę, np. bluszcz, powojnik lub hortensję pnącą.

Wiele pnączy potrafi w ciągu sezonu gęsto zarosnąć całą kratę na balkonie. Wszystkie, nawet te o słabszym wzroście, jak groszek pachnący, mocno się rozgałęziają, dzięki czemu powstaje gęsta ściana zieleni ozdobiona kwiatami. Niektóre gatunki wydzielają miły zapach. Zależnie od siły wzrostu pnączom można wyznaczyć różne role, np. żywopłotu dzielącego przestrzeń dużego tarasu albo parawanu, który odgrodzi balkon od ulicy. Wijące się pędy mogą zasłonić niezbyt urodziwą barierkę. Bardzo ładnie wyglądają także pnącza uprawiane przy ścianie - trzeba tylko zapewnić im odpowiednie podpory.

MIEJSCE I POJEMNIK

Na balkonie warto przeznaczyć dla pnączy miejsce osłonięte od wiatru, który może łamać ich pędy. Powinno ono być odpowiednio nasłonecznione, gdyż w cieniu rośliny zawiązują mniej pąków, choć niektóre, jak kobea czy chmiel japoński, dobrze się czują w półcieniu. Dla pnączy najlepiej nadają się dość duże pojemniki, bo ich korzenie mocno się rozrastają. Rozsadę sadzimy co 30-50 cm. Gatunki o słabszej sile wzrostu, jak nasturcja, można ulokować w pojemnikach wiszących, gdzie utworzą malownicze kaskady.

ZASADY PIELĘGNACJI

Pnącza pielęgnujemy w podobny sposób jak inne sezonowe rośliny na balkonie, uwzględniając przy tym wyjątkowe rozmiary i szczególne wymagania niektórych gatunków.

Podłoże. Stosujemy ziemię żyzną i przepuszczalną, najlepiej dla roślin balkonowych. Na dnie pojemnika umieszczamy drenaż, np. keramzyt.

Woda i odżywki. Pnącza tworzą dużą masę liści i pędów, dlatego potrzebują sporo wody. Nie wolno dopuścić, żeby podłoże wyschło, bo zwiędłym roślinom trudno dojść do siebie. Ziemia nie może być jednak zalana. Rośliny te zasilamy nawozami przeznaczonymi do gatunków balkonowych. Zabiegi rozpoczynamy po dwóch tygodniach od posadzenia i kontynuujemy przez cały okres rozwoju roślin co tydzień.

Winobluszcz pięciolistkowy Winobluszcz pięciolistkowy Fot. Shutterstock

Jak pnącza się wspinają i jakich podpór potrzebują

Pnącza czepiają się podpór na różne sposoby. Niektóre owijają się całymi pędami (np. fasola wielokwiatowa) - można jej przygotować linki, paliki lub kratki do wspinania, podobnych podpór potrzebują pnącza, które wytwarzają specjalne wąsy czepne (np. groszek pachnący). Inne wypuszczają przylgi (np. winobluszcz) i korzonki czepne (np. hortensja pnąca). Dobrze się wspinają po płaskich lub lekko chropowatych powierzchniach, ale radzą sobie również z ażurowymi podporami. Sadząc pnącze, warto dowiedzieć się, jakim systemem wspinaczki się posługuje, aby dobrać odpowiednią dla niego podporę.

Fot. Florelera / Shutterstock

RODOCHITON (Rhodochiton atrosanguineus) osiąga 5 m wysokości, czepia się ogonkami liściowymi. Kwitnie całe lato. Siew w marcu w szklarni.

NASTURCJA PNĄCA (Tropaeolum majus) tworzy kwiaty w ognistych barwach. Pędy u odmian karłowych mają długość 30-50 cm, u pnących nawet 3 m, opierające się o podpory. Siew wprost do skrzynek w kwietniu lub maju. NASTURCJA PNĄCA (Tropaeolum majus) tworzy kwiaty w ognistych barwach. Pędy u odmian karłowych mają długość 30-50 cm, u pnących nawet 3 m, opierające się o podpory. Siew wprost do skrzynek w kwietniu lub maju. Fot. Flora Press

Pnącza na jeden sezon

Chmiel japoński, fasola wielokwiatowa, fasolnik egipski, groszek pachnący, kolczurka klapowana, nasturcja kanaryjska i pnąca, pałczatka szorstka, wilec purpurowy.

To typowe rośliny jednoroczne zamierające po kwitnieniu i wydaniu nasion. Większość uprawia się z siewu. Nasiona zwykle wysiewa się pod koniec kwietnia i w maju. Latem można czasem kupić gotowe podrośnięte okazy. Wschodzącym siewkom (np. fasoli i nasturcji) szkodzą wiosenne przymrozki. Jeśli jednak zapowiadane jest ich wystąpienie, młode rośliny trzeba nakryć agrowłókniną lub papierem. Jedynie groszek pachnący lepiej się rozwija, gdy wysiejemy go na początku kwietnia. Wschodzące siewki trzeba przerzedzić, jeśli wyrastają zbyt gęsto.

16.09.2003 RADOM 

JESIEN - KWITNIENIE KWIATOW - PODWOJ - POWOJNIK - PNACZA  

FOT. KAROL PIETEK / AGENCJA GAZETA
SLOWA KLUCZOWE:
ROSLINY KWIATY
Fot. Karol Pietek / AG

Fot. Karol Piątek

WILEC PURPUROWY (Ipomoea purpurea). Pnącze ma 3-metrowe owijające się pędy. Całe lato tworzy duże, różowe, fioletowe, białe bądź niebieskie kwiaty, rozchylone do południa. Siew w maju.

Czy wiesz, że...

Niektóre pnącza jednoroczne w ciągu kilku tygodni wytwarzają pędy długości 2-3 metrów.

TUNBERGIA OSKRZYDLONA (Thunbergia alata) ma pomarańczowe lub kremowe kwiaty z czarnym środkiem pojawiające się całe lato. Osiąga 1-2 m wysokości, owija się wokół podpór. Siew nasion w marcu pod dachem.
MĘCZENNICA BŁĘKITNA (Passiflora caerulea) dorasta do 1-2 m, wytwarza wąsy czepne. Kwitnie od czerwca do jesieni. Rozmnaża się ją z sadzonek.
TUNBERGIA OSKRZYDLONA (Thunbergia alata) ma pomarańczowe lub kremowe kwiaty z czarnym środkiem pojawiające się całe lato. Osiąga 1-2 m wysokości, owija się wokół podpór. Siew nasion w marcu pod dachem. MĘCZENNICA BŁĘKITNA (Passiflora caerulea) dorasta do 1-2 m, wytwarza wąsy czepne. Kwitnie od czerwca do jesieni. Rozmnaża się ją z sadzonek. Fot. Ewa Narkiewicz

Pnącza do przechowania na kolejny sezon

Bugenwilla gładka i wspaniała, kobea pnąca, męczennica błękitna, mina klapowana, rodochiton, sundaville, tunbergia oskrzydlona.

To rośliny wieloletnie, ale ciepłolubne, więc nie mogą u nas zimować na zewnątrz. Często traktuje się je jako jednoroczne. Można jednak uprawiać je w dużych pojemnikach z kratką lub innymi podporami i na jesieni wstawiać do jasnego, ale niezbyt gorącego pomieszczenia (10-15°C), przedtem je trochę przycinając. Niektóre gatunki, jak kobea i tunbergia, mają długi okres wegetacji i zakwitają późno, jeśli ich nasiona wysiejemy w maju. Dlatego trzeba je siać już w marcu do doniczek i uprawiać pod osłonami (np. w domu na parapecie), dopóki nie nadejdzie czas majowego sadzenia na balkonie. Kto się boi, że w domu otrzyma nadmiernie wyciągniętą rozsadę, może w odpowiednim czasie kupić gotowe rośliny w sklepie ogrodniczym. Wiosną okazy z domu lub szklarni trzeba stopniowo przyzwyczaić do warunków panujących na zewnątrz, wystawiając je codziennie na kilka godzin na zewnątrz.

Fot. Zwonimir Atletic / Shutterstock

MĘCZENNICA BŁĘKITNA (Passiflora caerulea). Pnącze dorasta do 1-2 m, wytwarza wąsy czepne. Kwitnie od czerwca do jesieni. Rozmnaża się ją z sadzonek.

Pnącza do przechowania na kolejny sezon

TUNBERGIA OSKRZYDLONA (Thunbergia alata) ma pomarańczowe lub kremowe kwiaty z czarnym środkiem pojawiające się całe lato. Osiąga 1-2 m wysokości, owija się wokół podpór. Siew nasion w marcu pod dachem.

SUNDAVILLE to mieszaniec pochodzący od mandewilli. Dorasta do 2 m, lekko wije się wokół podpór. Kwiaty różowe, czerwone lub białe pojawiają się od wiosny do jesieni. Rozmnaża się ją przez sadzonki
Fot. Plantpol Zaborze

SUNDAVILLE to mieszaniec pochodzący od mandewilli. Dorasta do 2 m, lekko wije się wokół podpór. Kwiaty różowe, czerwone lub białe pojawiają się od wiosny do jesieni. Rozmnaża się ją przez sadzonki

BLUSZCZ POSPOLITY (Hedera helix) wytwarza pędy o długości 1-5 m, z korzonkami czepnymi. Jego liście są zimozielone. Starsze okazy kwitną jesienią i wytwarzają granatowe owoce. Rozmnaża się go z sadzonek. BLUSZCZ POSPOLITY (Hedera helix) wytwarza pędy o długości 1-5 m, z korzonkami czepnymi. Jego liście są zimozielone. Starsze okazy kwitną jesienią i wytwarzają granatowe owoce. Rozmnaża się go z sadzonek. Fot. Piotr Molecki / AG

Pnącza na wiele lat

Bluszcz pospolity, hortensja pnąca, powojnik, winobluszcz.

To typowe pnącza wieloletnie, które jednak na balkonach rosną znacznie wolniej niż w ogrodzie i zdarza się, że po paru latach nagle zamierają. W gruncie bez problemu znoszą mrozy. W pojemnikach mogą przetrwać zimę, pod warunkiem że ich bryły korzeniowe będą dobrze zabezpieczone. W sklepach ogrodniczych dostępne są przez cały sezon.

TARAS , BALKON - POWOJNIK ( CLAMATIS ) WIELKOKWIATOWY


FOT. LILIANNA SOKOLOWSKA

PUBLIKACJA OGRODY NR 3 (143) - 3 2011
SLOWA KLUCZOWE:
ROSLINA KWIAT PNACZE
ZDJĘCIE DO WKŁADKI:
PUBLIKACJA OGRODY NR 3 (143) - CZASOPISMA
Fot. Lilianna Sokołowska

POWOJNIK (Clematis) to rodzaj obejmujący wiele gatunków o okazałych lub drobnych kwiatach pojawiających się latem i jesienią. Rośliny owijają się wokół podpór ogonkami liściowymi. W zależności od odmiany osiągają 1-2 m. Powojniki rozmnaża się przez sadzonki.

HORTENSJA PNACA HYDRANGEA PETIOLARIS PNACZE

FOT. PIOTR BANASZCZAK

PUBLIKACJA OGRODY NR 12 (80) - 12.2005
PUBLIKACJA OGRODY NUMER SPECJALNY 1/2012 - OGROD MARZEN  - 5 2012
SLOWA KLUCZOWE:
ROSLINY KWIATY
ZDJĘCIE DO WKŁADKI:
PUBLIKACJA OGRODY NR 12 (80) - CZASOPISMA
Fot. Piotr Banaszczak

HORTENSJA PNĄCA (Hydrangea petiolaris) może osiągać 10 m wysokości, wytwarza korzonki czepne. Kwitnie w czerwcu i lipcu. Jesienią przebarwia się na żółto. Rozmnaża się ją przez sadzonki

Ile to kosztuje

Nasiona gatunków jednorocznych:

wilec purpurowy ok. 2 zł/1 g

nasturcja pnąca ok. 1,50 zł/6 g

fasola wielokwiatowa ok. 2 zł/10 g

Rozsada pnączy jednorocznych:

chmiel japoński ok. 10 zł/roślina o wys. 40 cm fasolnik egipski ok. 5 zł/roślina o wys. 20 cm

Rośliny wieloletnie niezimujące w gruncie:

kobea pnąca ok. 10 zł/roślina o wys. 40 cm sundaville ok. 20 zł/roślina o wys. 50 cm

Pnącza wieloletnie zimujące w gruncie:

powojnik ok. 20 zł/roślina 2-3-letnia o wys. 50 cm hortensja pnąca ok. 30 zł/roślina o wys. 60 cm

Więcej o: