Nawrot rozpierzchły [Uprawa i pielęgnacja]

Niezwykłe niebieskie kwiaty nawrotu mogą być ciekawą ozdobą skalniaka lub balkonu.
LITHODORA ZAHNII kwitnie niemal cały sezon. W sprzyjających warunkach tworzy kilkumetrowe dywany. LITHODORA ZAHNII kwitnie niemal cały sezon. W sprzyjających warunkach tworzy kilkumetrowe dywany. Fot. Wikimedia commons

Nawrot rozpierzchły (Lithodora diffusa)

Nawrot rozpierzchły (Lithodora diffusa) to drobna, wiecznie zielona krzewinka, w naturze rosnąca w południowo-zachodniej Europie. W polskim klimacie może przemarzać, dlatego trzeba ją okrywać na zimę. Jednak mimo to warto posadzić ją w ogrodzie - przede wszystkim ze względu na kwiaty o wyjątkowej urodzie, już z daleka zwracające uwagę intensywnie błękitną barwą. Pojawiają się one w maju-czerwcu (często drugi raz we wrześniu) i jak na tak małą roślinę są całkiem spore - mają około 2 cm długości i 1,5 cm średnicy. Ze względu na niewielkie rozmiary nawrotu (15-30 cm wysokości) warto sadzić obok siebie po kilka lub kilkanaście jego egzemplarzy - wtedy łatwiej wyeksponować urodę tej krzewinki. Nawrot doskonale się komponuje z innymi drobnymi bylinami skalnymi, np. żagwinem, rojnikiem, skalnicą, rogownicą, macierzanką.

Na zdjęciu powyżej: Lithodora zahnii kwitnie niemal cały sezon. W sprzyjających warunkach tworzy kilkumetrowe dywany

NAWROT ROZPIERZCHŁY (L. diffusa) ?White Star?Fot. Szkółka Bylin Dobre Pole

Na zdjęciu powyżej: Nawrot rozpierzchły (Lithodora diffusa) 'Grace Ward'


LITHODORA OLEIFOLIA dorasta do 20 cm wysokości. W tle - smagliczka. LITHODORA OLEIFOLIA dorasta do 20 cm wysokości. W tle - smagliczka. Fot. Greenlings.wordpress.com

Gdzie posadzić nawrot?

Jakie miejsce będzie najlepsze dla tej maleńkiej rośliny? Na pewno ogród skalny, zlokalizowany w zacisznym i słonecznym miejscu - niebieskie kwiaty nawrotu doskonale się zaprezentują na tle jasnoszarych kamieni. Odpowiedni będzie również brzeg podwyższonej rabaty. A jeśli mamy osłonięty taras lub ciepły balkon, możemy posadzić kilka okazów w pojemniku. Pamiętajmy jednak, że ta delikatna roślina nie może zimować w pojemniku - wymaga przesadzenia do gruntu i okrycia na zimę.

Na zdjęciu powyżej: W tym ogrodzie skalnym rosną dwie odmiany nawrotu: niebieska 'Grace Ward' i dwubarwna 'Blue Star'. Towarzyszą im żółty wilczomlecz, różowy żagwin i biało kwitnąca irga

01AAEK4T - Lithodora diffusa Heavenly BlueFot. Diomedia

Na zdjęciu powyżej: Nawrot rozpierzchły (L. diffusa) 'Heavenly Blue'

NAWROT CZERWONOBŁĘKITNY (L. purpurocaeruleum) to nasz rodzimy gatunek. Kwitnie od kwietnia do czerwca.
NAWROT CZERWONOBŁĘKITNY (L. purpurocaeruleum) to nasz rodzimy gatunek. Kwitnie od kwietnia do czerwca. Fot. Wikimedia commons

Nawrot do pojemnika na balkon

Są też inne gatunki nawrotu, które można uprawiać w ciepłej szklarni lub jako rośliny sezonowe w pojemniku na tarasie. Należy do nich Lithodora oleifolia (syn. Lithospermum oleifolium) o bardziej wydłużonych, dzwonkowatych kwiatach i zaokrąglonych na końcu liściach. W naturze gatunek ten występuje wyłącznie w hiszpańskich Pirenejach. Został wyróżniony przez słynne Królewskie Towarzystwo Ogrodnicze (Royal Horticultural Society) w Anglii nagrodą Award of Garden Merit, przyznawaną roślinom łączącym urodę z walorami użytkowymi. Ciekawy, ale mało znany jest też nasz rodzimy nawrot czerwonobłękitny (Lithospermum purpurocaeruleum). Ta bylina o wysokości do 30 cm ma kwiaty zmieniające barwę w miarę rozkwitania - najpierw są purpurowe, potem niebieskie. Nawrot ten ma wydłużone, zaostrzone na końcach liście i lubi wapienne podłoże. W naturze podlega ścisłej ochronie (jego stanowisko znajduje się w Bielinku nad Odrą w woj. zachodniopomorskim).

Na zdjęciu powyżej: Nawrot czerwonobłękitny (L. purpurocaeruleum) to nasz rodzimy gatunek. Kwitnie od kwietnia do czerwca

 pośrodku, odwrotnie niż u odmiany ?White Star?Fot. Flickr.com

Na zdjęciu powyżej: Nawrot rozpierzchły (L. diffusa) 'White Star'

LITHODORA OLEIFOLIA dorasta do 20 cm wysokości. W tle - smagliczka. LITHODORA OLEIFOLIA dorasta do 20 cm wysokości. W tle - smagliczka. Fot. Wrightmanalpines.com

Jak uprawiać nawrot?

Nawrot, choć wrażliwy na mróz, raczej nie bywa atakowany przez szkodniki ani choroby.

Stanowisko: Słoneczne lub półcieniste, zaciszne. Nawrot źle znosi przesadzanie, miejsce powinno być więc dobrze przemyślane.

Gleba: Próchniczna i przepuszczalna, o kwaśnym lub lekko kwaśnym odczynie, średnio wilgotna. Na zbyt suchym podłożu bledną kwiaty i żółkną liście, na zbyt wilgotnym roślina może zgnić. Zdarza się to wiosną w czasie roztopów. Sadząc nawrot w donicy, pamiętajmy o drenażu.

Mrozoodporność: Roślina wymaga okrycia na zimę warstwą iglastych gałązek. Znosi nawet kilkudniowe spadki temperatury do -20°C.

Rozmnażanie: Przez odrosty korzeniowe lub pobierane latem sadzonki pędowe (rzadziej z nasion). Po ukorzenieniu od razu przesadzamy je na miejsce stałe, np. skalniak czy rabatę.

Gdzie kupić?

Sadzonki nawrotu można kupić w wielu szkółkach oraz w sklepach internetowych, np. hyzop.pl, rosliny-magda.pl, swiatbylin.pl, el-ogrodek.pl, w cenie 5-20 zł za sztukę.

Na zdjęciu powyżej: Lithodora oleifolia dorasta do 20 cm wysokości. W tle - smagliczka

LITHODORA 'BLUE STAR' SLOWA KLUCZOWE: Blue Star Felsengarten Lithodora Sp tfr´hling Steingarten Stern Waldland immergr´nFot. Flora Press

Na zdjęciu powyżej: Nawrot 'Blue Star' ma białe kwiaty z szerokimi niebieskimi paskami pośrodku, odwrotnie niż u odmiany 'White Star'

Zobacz także...

Więcej o: