Jak samodzielnie rozmnażać warzywa i zioła?

Kamila Pietrasik

Gdy co roku stajemy przed wystawą z nasionami i podliczamy wydatki, zastanawiamy się, czy nie zacząć samodzielnie przygotowywać nasion pod przyszłoroczną uprawę. Oczywiście są warzywa, które łatwo jest w ten sposób rozmnażać, ale nie wszystkie "współpracują" z ogrodnikiem - amatorem. Podpowiadamy, które z warzyw i ziół możemy posiać z własnych nasion.

1 z 1Zadbany ogród warzywny to punkt na honorze dobrej ogrodniczki.
Fot. Shutterstock

Część posiadaczy grządek warzywnych kupuje młode sadzonki u rolnika, który wcześniej przygotował je w szklarni i w ten sposób zaopatruje się w ciągu jednego dnia w różne odmiany kolorowych pomidorów i papryk, bakłażanów i brokułów, które może od razu sadzić w docelowym miejscu na rabacie. Inni zaś sieją samodzielnie rozsadę, szczególnie, jeśli pole warzywne jest sporych rozmiarów - wówczas często odpada kupowanie sadzonek jako nieopłacalne. Dla tych, którzy nie lubią przepłacać przygotowaliśmy listę warzyw, które niezawodnie możemy uprawiać z własnych nasion.

Pomidory i ogórki

W przypadku tych warzyw postępujemy podobnie. Wybieramy najdojrzalszy i najładniejszy owoc i pozostawiamy go na krzaku, by wyrósł. Następnie rozcinamy i wyłuskujemy z niego nasiona z miąższem, uważając, by ich nie uszkodzić. Nasiona umieszczamy w wodzie na dwa dni, a potem osuszamy na papierowym ręczniku. Robimy to, by pozbyć się miąższu. Całkowicie suche zamykamy w słoiku i wysiewamy na rozsadniku w marcu. Ogórki możemy siać bezpośrednio do gruntu pod koniec kwietnia, lub na początku maja.

Dynia i cukinia

Pamiętajmy, że dyniowate potrzebują bardzo dużo miejsca na rabacie.
Pamiętajmy, że dyniowate potrzebują bardzo dużo miejsca na rabacie.
Fot. Shutterstock

Dynia wykształca wiele nasion i nietrudno jest je pozyskać. Przy czym, a zasada ta tyczy się również w/w pomidorów i ogórków - nie pobieramy nasion z warzyw zakupionych w supermarkecie. Kupiwszy dynie od rolnika wydłubujemy nasiona, oczyszczamy z miękkiego miąższu i suszymy na papierowym ręczniku. Wiosną sadzimy dynie i cukinię w rozsadniku w połowie marca, lub na grządce po majowych mrozach. Jeśli pogoda nie sprzyja, dynię wysadzamy dopiero w czerwcu.

Groch, fasola szparagowa i tyczna

Rośliny strączkowe są najłatwiejsze w samodzielnej uprawie. Wystarczy bowiem w trakcie zbiorów pominąć kilka strąków i pozwolić im zasuszyć się na roślinie. Następnie strąki zbieramy i wyłuskujemy z nich nasiona. Muszą być naprawdę suche, by nie zgniły zamknięte w słojach. W kwietniu siejemy je w rozsadniku, po przymrozkach w maju bezpośrednio na zagonie.

Papryka

Najłatwiej jest pozyskać nasiona z papryki, która nie wytwarza grubego miąższu. Wówczas wybiera się nasiona ze świeżo zerwanej papryki i suszy około tygodnia, aż będą całkowicie zeschłe. Jeśli chcemy pozyskać nasiona innej papryki, wybieramy najdorodniejszy owoc i czekamy aż lekko sparcieje, wówczas wybieramy nasiona i je suszymy. Papryka to warzywo ciepłolubne, więc rozsadę przygotowujemy w ciepłym miejscu i hodujemy ją raczej pod osłonami.

Sałata

Ściółkowanie sałaty ogranicza chwasty i zapobiega brudzeniu się liści.
Ściółkowanie sałaty ogranicza chwasty i zapobiega brudzeniu się liści.
Fot. Shutterstock

Posialiśmy sałatę i zamierzamy zebrać z niej nasiona na przyszły rok. Wybierzmy tę roślinę, która długo tworzyła zgrabne rozety liściowe (by potomstwo też miało tę cechę) i pozwólmy jej wytworzyć wysoki pęd z drobnymi kwiatami. Następnie strzepmy dojrzałe nasiona na płachtę i przechowajmy na przyszły rok.

Rukola

Rukola również jest łatwa do rozmnożenia. W połowie lata zaczyna kwitnąć. Jeśli chcemy pozyskać nasiona pozostawmy kilka pędów kwiatowych, z których zbierzemy nasiona na początku jesieni. Wysuszone i przechowane w optymalnych warunkach powinny zachować dobrą jakość do 4 lat.

Cebula

Pięknie kwitnąca cebula.
Pięknie kwitnąca cebula.
Fot. Shutterstock

Jeśli cebula zakwitła, a nie zawsze to robi, gdyż kwitnie często na drugi rok po posadzeniu, możemy pozwolić jej kwiatom na dojrzenie. Będą niezwykłą ozdobą ogródka, bo są tak imponujące jak kwiaty czosnku ogrodowego. Nasiona siejemy wówczas w terminie, który był najlepszy dla rośliny matecznej - mogą być to odmiany wczesne lub późne.

Szczaw

Szczaw to kolejna pozycja na naszej liście, która nie wymaga od ogrodnika wiele zachodu. Szczaw sam zakwita i sam się rozsiewa, przez co często zagląda z zagonów na rabatę kwiatową. Wystarczy więc przepikować młode rośliny w docelowe miejsce, lub zebrać nasiona i wczesną wiosną wysiać je na zagonie.

Bataty, ziemniaki

Zbiór batatów.
Zbiór batatów.
Fot. Shutterstock

Ziemniaki i bataty, tak popularna ostatnio odmiana ziemniaka, hodujemy z bulw. Przy czym nasz zadomowiony od stuleci ziemniak nie jest wrażliwy na chłody, a batat jest, więc najlepiej jest sadzić go pod osłonami. Po 15 maja wysadzamy bulwy - ziemniaków nie rozmnażamy z nasion - i dbamy, by zbiory były przeprowadzone przed przymrozkami, bo bardzo szkodzą batatom. Ziemniaki nie są tak wymagające. Jeśli posadzimy w ziemi bulwy, które wypuściły pędy będziemy cieszyć się młodymi ziemniakami z własnej grządki.

Zioła

Posiadacze grządki z ziołami, którzy pragną zwiększyć ich obszar, mogą w bardzo łatwy sposób pozyskać nasiona. Jedyny warunek jest taki, by rośliny - dawcy, były dzikimi, a nie mieszańcami. Najłatwiej sprawdzimy patrząc na torebkę z nasionami. Jeśli figuruje na niej znak F1, potomstwo może, ale nie musi, zasadniczo różnić się od rośliny matecznej. Jeśli nie ma żadnych znaków, uprawa będzie udana. Zioła, które rozmnożymy przez siew to: koper, ogórecznik, koper włoski, oregano, bazylia, cząber, melisa, anyż, kminek, kolendra, majeranek. materiał siewny zbieramy z przekwitniętych kwiatostanów, muszą być one brązowawe i przechowujemy do wiosny kolejnego roku.

Inne zioła, rośliny wieloletnie, łatwiej będzie rozmnożyć przez podział karp: lubczyk, szczypiorek, mięta, melisa, kozłek lekarski, estragon. Podział karp przeprowadzamy wiosną za pomocą ostrego szpadla. Nową roślinę od razu wsadzamy na stałe miejsce. W przypadku szczypiorku podział ten jest wskazany z powodu tendencji rośliny do zwężania liści.

Skomentuj:

Jak samodzielnie rozmnażać warzywa i zioła?