Klomb w ogrodzie -co to takiego?

Małgorzata Łączyńska

Klomb? Często nazywamy klomby rabatami lub kwietnikami. Ten zamęt w nazewnictwie powstał za sprawą tłumaczenia - nasz klomb, to dawny angielski clump – ogrodowa, komponowana grupa roślinności drzewiastej, albo francuski bouquet, co oznacza również kwietnik. By wyjaśnić definicję klombu zajrzyjmy więc do historii sztuki ogrodowej.

Klomb
Klomb
Fot. Shutterstock/WeStudio

Klomb historyczny

Idea klombu zrodziła się w czasach Oświecenia. Był wiek 18. i ludzie zmęczeni geometrycznymi, nudnymi ogrodami baroku zapragnęli swobodnego, ale i bezpiecznego kontaktu z naturą. Wtedy to w posiadłościach Anglii pojawiły się pierwsze malownicze założenia krajobrazowe, a w nich obszerne klomby z wieloletnich roślin drzewiastych. Planiści (ówcześni architekci zieleni) komponowali parki jako przestrzenne, trójwymiarowe obrazy, a te potrzebowały akcentów wertykalnych (pionowych). I właśnie klomby - grupy drzew i krzewów miały dodawać nastroju, zamykać osie widokowe czy tworzyć kontrasty.

Jak obsadzić zacienione rabaty? Jak dobrać do nich odpowiednie rośliny?

 Klomb drzewo

Podczas spaceru po parku podobne obsadzenia oglądane były ze wszystkich stron, toteż tworzące klomb rośliny sadzono w sposób teatralny, od najniższych do najwyższych. Klomb miał zazwyczaj kształt wyspy na planie koła bądź owalu. Teren klombu bywał też lekko wypiętrzony by drzewa wydawały się wyższe, a kontrast z otoczeniem silniejszy. Wokół drzew rozmieszczano krzewy coraz niższe ku brzegom klombu, by krańce kompozycji zakończyć bylinami. Sztuką było takie dobranie gatunków, by całość wyglądała naturalnie a zarazem miała określony nastrój -  pogodny, nostalgiczny bądź monumentalny. Umiejętnie pielęgnowane klomby drzewiaste stawały się po latach swobodnym elementem krajobrazu.

Klomb kwiatowy

Wiek 19. przyniósł feerię klombów kwiatowych. Wtedy to pojawiły się w Europie poradniki ogrodnicze oraz rozmnażane już na dużą skalę, kwitnące rośliny sezonowe, niegdyś tak egzotyczne jak cynie, dalie czy heliotropy. W owych czasach sztuka ogrodów stawała się coraz bardziej popularna, nie tylko w Anglii. Płaskie tarasy parkowe w pobliżu okazałych siedzib i tzw. podjazdy były idealne, by lokować klomby kwiatowe, a te zakwitły teraz mnóstwem jaskrawych kolorów. Bogaci właściciele ogrodów do projektowania klombów i opieki nad nimi często zatrudniali specjalnych ogrodników. W trakcie stulecia obsadzenia zmieniały się wraz z modą. Klomby kwiatowe zachowywały jednak swoją teatralną, piętrową budowę. Wewnątrz lokowano rośliny najwyższe, a niższe dookoła. W centrum klombu niekiedy pojawiał się akcent - rzeźba, zegar słoneczny czy fontanna. Atrakcją były egzotyczne gatunki roślin. Układ porządkowano niekiedy rysunkiem strzyżonych, zimozielonych brył i obwódek.

Rabata rustykalna

Klomb nowoczesny

Zmieniają się mody ogrodowe, lecz idea klombu trwa. Nadal modne są wszak kwietniki projektowane na planie okręgu, owalu czy tzw. liścia. Zawsze też można kompozycję podziwiać z bliska, chociażby z otaczającej klomb ścieżki lub podjazdu. Dziewięciometrowy kolisty klomb przed domem, to echo stylu dworkowego. Tradycyjnie bywał to strzyżony trawnik, z kwiatową lub bukszpanową obwódką, ozdobiony drzewem lub kilkoma, symetrycznie rozlokowanymi krzewami. W centrum klombu o średnicy kilku metrów można posadzić niewielkie malownicze drzewo np. magnolię gwiaździstą, różanecznik, czy nie wymagający cięcia wysoki krzew róży parkowej.

Klomb przed domem

Pomysł na efektowny przez cały sezon klomb przed domem? Prócz kwitnących latem bylin, czy roślin sezonowych (np. niecierpków, pelargonii begonii) warto wprowadzić wiosenne rośliny cebulowe (tulipany, narcyzy, szafirki), a sezon kończyć wysokimi trawami ozdobnymi, sadząc je w centrum zamiast fontanny. Można też stworzyć klomb używając niedużych kwitnących krzewów, (odmiany tawuł japońskich, azalii czy modnych hortensji ogrodowych). Pomysł „przedwojenny” to pośrodku klombu yukka, grupa pacioreczników a nawet palma w wielkiej donicy.

Rośliny na słońce i suszę. Co posadzić na rabacie w pełnym słońcu

Klomby pod drzewami

Komponując klomb wokół drzewa warto uzbroić go w rośliny okrywowe, barwinek, trzmielinę czy runiankę japońską. Można stworzyć projekt klombu zimozielonego niekoniecznie z formowanych krzewów iglastych. Pamiętajmy o laurowiśniach, ostrokrzewach, bukszpanach i trzmielinach japońskich.

Klomb inaczej ma często modny wątek ekologiczny. Zamiast obcych kwiatów na klombie przed domem sadzi się rośliny z babcinego ogródka, niezapominajki, maki, piwonie czy łubiny, a pośród nich ustawia poidełko dla ptaków. Na miejskich klombach geometryczne akcenty małej architektury kontrastują z łąką kwietną i wprowadzane są rośliny miododajne.

Klomb projekt

Pomysłów na klomb jest moc, od historyzujących „pałacowych”, po zielone ronda, które stały się modnym rozwiązaniem drogowym. Tylko wyobraźnia, fundusze i klimat ograniczają projektanta. Może mieszać gatunki, kontrastować kolory, bądź przeciwnie szukać jednorodnej kolorystyki. Ważne jedynie, by kompozycja klombu pasowała skalą i charakterem do otoczenia.

Skomentuj:

Klomb w ogrodzie -co to takiego?