Przed zakupem okien
Budowa domu to bardzo ambitne przedsięwzięcie. Nie oznacza to jednak, że nie poradzimy sobie z takim wyzwaniem. Wystarczy solidne przygotowanie – od zapewnienia finansowania, przez wybór istotnych elementów, takich jak okna, aż po dostosowanie projektu domu do naszego stylu życia.
Wybór i zakup okien to jeden z ważniejszych etapów budowy domu – wpływają one zarówno na estetykę budynku oraz komfort mieszkańców, jak i koszty utrzymania. Zanim zaczniemy wybierać konkretne okna, odpowiedzmy sobie na kilka pytań, określając swoje priorytety. Czy zależy nam głównie na energooszczędności, czy może na maksymalnym doświetleniu wnętrz? A może najważniejsza jest cisza w domu zlokalizowanym przy ruchliwej ulicy? Pamiętajmy, że dobre okna to inwestycja na kilkadziesiąt lat, dlatego muszą spełniać nasze oczekiwania zarówno zimą, jak i latem. Od tego, jakie okna kupimy, zależeć będzie wygląd budynku oraz komfort mieszkania. Odpowiednia norma wymienia ponad 20 różnych właściwości użytkowych okien. Wśród nich najbardziej istotnymi z naszego punktu widzenia są izolacyjność cieplna i akustyczna, odporność na obciążenie wiatrem, wodoszczelność oraz przepuszczalność powietrza. Pozwalają one m.in. na porównanie funkcjonujących na rynku rozwiązań i zaplanowanie zapotrzebowania budynku na energię. Parametry okien dobiera się według stopnia ważności, nie trzeba określać wszystkich na maksymalnym poziomie, bo wpływa na cenę okna. Z jakiego materiału okna wybrać? Największą popularnością (ponad 80% rynku) cieszą się okna PVC, a to dzięki przystępnej cenie i bardzo dobrej izolacji cieplnej. Okna aluminiowe z kolei mają zwykle najcieńsze ramy i duże przeszklenia o nowoczesnym wyglądzie, ale są droższe. Warto wiedzieć, że od niedawna dostępne są rozwiązania łączące zalety obu tych materiałów. Mając sprecyzowane wymagania, zbierzmy oferty od kilku producentów lub dostawców okien. Zwróćmy uwagę, co dokładnie zawiera cena – czy obejmuje montaż, jakie są terminy realizacji, długość gwarancji itp. Należy też wybrać doświadczoną ekipę montażową, najlepiej certyfikowaną przez producenta okien, by okna nie straciły swoich właściwości, w razie, gdy zostaną źle osadzone lub uszczelnione.
Okna muszą mieć dołączoną kartę wyrobu. To w niej znajdziemy wszystkie deklarowane przez producenta parametry okien, takie jak obciążenie wiatrem, wodoszczelność czy przepuszczalność powietrza.
Szukaj promocji
Koniec roku to czas, kiedy warto pomyśleć o inwestycjach w przyszłości – zwłaszcza gdy pojawia się okazja, by połączyć najwyższą jakość z wyjątkowo korzystną ceną. Zimowe promocje obejmują zazwyczaj kompleksową ofertę stolarki – od okien i systemów przesuwnych, przez drzwi, po rolety i żaluzje. To doskonały moment, by w atrakcyjnej cenie zamówić pełną stolarkę dopasowaną stylistycznie i technologicznie do projektu naszego domu. Największym atutem zimowej promocji jest skala rabatów – łączna wartość zniżek na systemy może sięgać nawet jednej trzeciej ceny, co czyni ją najbardziej atrakcyjną ofertą w całym roku.
Jakie cechy profili okiennych brać pod uwagę przy wyborze okien?
Przy doborze okien kluczową rolę odgrywają parametry techniczne profilu, które bezpośrednio przekładają się na efektywność energetyczną, komfort użytkowania oraz trwałość całej konstrukcji. Jednym z najważniejszych kryteriów jest izolacyjność termiczna – nowoczesne profile osiągają współczynnik przenikania ciepła Uf na poziomie 1,0–0,9 W/m2K. Istotna jest również izolacja akustyczna – dobrze zaprojektowany system w połączeniu z odpowiednimi szybami może redukować hałas nawet do poziomu 47 dB, co ma szczególne znaczenie w budownictwie miejskim lub w pobliżu dróg szybkiego ruchu. Głębokość zabudowy, wynosząca w obecnych czasach najczęściej od 76 do 92 mm, umożliwia stosowanie pakietów trzyszybowych o szerokości do 52–54 mm, a nawet 60 mm, co istotne jest w przypadku łączenia maksymalnie ciepłej szyby z wysokimi parametrami akustyki i antywłamaniowości. Na uwagę zasługuje też sztywność profili, którą zapewniają odpowiednie wzmocnienia stalowe dające możliwość budowy dużych konstrukcji o wysokości przekraczającej nawet 2,6 m bez utraty parametrów użytkowych. Przemyślane geometrie profili systemowych pozwalają nie tylko na lepsze doświetlenie wnętrz poprzez niskie wysokości złożenia profili, ale także znacząco poprawiają bilans energetyczny budynku. Coraz większe znaczenie mają również kwestie zrównoważonego rozwoju – stosowanie profili produkowanych z materiałów pochodzących z recyklingu, które nie obniżają właściwości mechanicznych ani izolacyjnych systemu. Dobór systemu okienno-drzwiowego to oprócz parametrów technicznych, także kwestia estetyki, kształtów i kolorów okien, które powinny być dopasowane do funkcji budynku, jego lokalizacji, stylu architektonicznego oraz wymagań inwestora.
| Parametry okienne | Dopuszczalna wartość / klasa |
|---|---|
| Odporność na obciążenie wiatrem | klasa A1–C6 |
| Wodoszczelność | klasa 1A–9A |
| Przepuszczalność powietrza | klasa 1–4 |
| Izolacyjność akustyczna w hałaśliwej okolicy | Rw nie mniejsze niż 40–45 dB |
| Izolacyjność cieplna | Uw ≤ 0,9 W/(m²K) dla okien elewacyjnych oraz ≤ 1,1 W/(m²K) dla okien dachowych |
| Siły operacyjne | klasa 1–2 |
| Wytrzymałość mechaniczna | klasa 1–4 |
| Odporność na wielokrotne otwieranie i zamykanie | 5000–20 000 cykli |
| Odporność na włamanie | klasy RC1–RC6 |
| Przepuszczalność światła | > 70% |
| Przepuszczalność energii słonecznej w budynkach energooszczędnych | powyżej 45% |
Izolacyjność cieplna
Okna mają określone parametry termiczne, które decydują o ich właściwościach. Jednym z nich jest współczynnik przenikania ciepła Uw, który informuje, ile ciepła ucieka przez okno. Im niższa wartość Uw, tym lepsza izolacja i mniejsze straty energii. Zgodnie z obowiązującymi przepisami maksymalna dopuszczalna wartość Uw dla nowych okien elewacyjnych wynosi 0,9 W/(m²K), dla dachowych – 1,1 W/(m²K). Różnice między współczynnikiem Uw dla okien pionowych i dachowych nie wynikają z mniejszych oczekiwań w stosunku do izolacyjności tych ostatnich, lecz z odmiennej metodologii pomiarowej. Aby wyznaczyć współczynnik przenikania ciepła dla całego okna (Uw), bierze się pod uwagę miedzy innymi Ug, czyli współczynnik przenikania ciepła szyby zespolonej; Uf, czyli współczynnik przenikania ciepła profili oraz liniowy współczynnik przenikania ciepła mostka cieplnego na styku szyby z ramą. Aby okno stanowiło dobrą barierę termiczną, trzeba wybrać jak najbardziej energooszczędny pakiet szybowy oraz profil ramy o odpowiednio niskiej wartości. Warto też wiedzieć, że Uw okna, w zależności od jego wymiarów kształtuje się różnie, nawet jeśli zastosowane są te same profile i ten sam pakiet szybowy. Wynika to z tego, że ramy okienne i szyby mają różne wartości współczynników przenikalności cieplnej. Jeśli więc dla małego okna wybierzemy średniej jakości profil o wysokim parametrze Uf oraz bardzo dobry pakiet szybowy (niskie Ug), to Uw takiego okna nadal będzie dużo gorsze niż w przypadku czterokrotnie większego okna. Z reguły pakiety szybowe mają lepsze parametry izolacyjne niż rama, dlatego im więcej szkła w całkowitej powierzchni okna, tym zazwyczaj współczynnik Uw jest lepszy. Istotnym elementem wpływającym na współczynnik Uw jest rodzaj ramki międzyszybowej (dystansowej), znajdującej się pomiędzy taflami szkła szyby zespolonej. W zależności od zastosowanego materiału może ona znacznie ograniczyć ucieczkę ciepła z domu. Najlepsze są tzw. ciepłe ramki, wykonane z tworzywa sztucznego, które znacząco podnoszą komfort cieplny i wpływają korzystnie na ostateczną wartość Uw okna.
Jednym z ważniejszych parametrów, na który warto zwrócić uwagę przy wyborze okien i drzwi, jest stopień izolacyjności termicznej Uw. Należy pamiętać, że im wartość ta jest niższa, tym lepszy będzie komfort przebywania w pomieszczeniach oraz mniejsze będą straty ciepła, co automatycznie przekłada się na redukcję kosztów ogrzewania.
Odporność na wiatr
Odporność na obciążenie wiatrem (sztywność) określa, przy jakiej sile parcia wiatru wiejącego prostopadle do płaszczyzny okna nastąpi maksymalne ugięcie ramy. Odporność na obciążenie wiatrem oznacza się symbolami od A-1 (najmniejsza sztywność) do C-6 (największa), przy czym standardowe okna nie mają klasy wyższej niż B-3/B-4, rzadko C-3/C-4. Oznacza to, że wiatr napierający z siłą 1200-1600 Pa (158-184 km/h) spowoduje ugięcie ramy nie większe niż 1/300 długości. Przykładowo dla słupka o wysokości 2 m ugięcie nie powinno być większe niż 7 mm.
Odporność na wodę
Wodoszczelność określa, przy jakiej sile wiatru w czasie opadów deszczu nastąpi przeciek wody opadowej do wnętrza. Najniższa klasa 1A oznacza, że okno przecieknie nawet przy bezwietrznej pogodzie. Najwyższa 9A gwarantuje szczelność przy nawałnicach o parciu 600 Pa (czyli 112 km/h). Powyżej tej wartości stosuje się oznaczenia Exxx, gdzie „xxx” oznacza odpowiednią maksymalną siłę parcia wiatru wyrażoną w Pa.
Przepuszczalność powietrza
Przepuszczalność powietrza mierzy się na podstawie współczynnika infiltracji a, który określa, ile powietrza przeniknie w ciągu godziny przez 1-metrową szczelinę przy różnicy ciśnień 1 daPa/m³. Wartość współczynnika nie powinna być większa niż 0,3 m³/(m·h·(daPa)²⁄³). O szczelności okna informują klasy od 1 do 4 – im wyższa klasa, tym okno szczelniejsze. Należy pamiętać, że nowoczesne okna są szczelne, a wymiana powietrza w pomieszczeniach jest niezbędna. Jeśli zatem w naszym domu nie ma wentylacji mechanicznej, niektóre z okien powinny być wyposażone w nawiewniki dostarczające świeże powietrze do wnętrz.
Wytrzymałość
Wytrzymałość mechaniczna jest związana ze sztywnością skrzydeł poddawanych obciążeniu prostopadłemu albo w swojej płaszczyźnie. Określa więc, przy jakim obciążeniu skrzydło wypadnie z ramy ościeżnicy pod wpływem pchnięcia albo zawiśnięcia na nim. Wytrzymałość obejmuje cztery klasy – najniższa 1 wytrzymuje napór i obciążenie pionowe 20 kg, najwyższa 4 – napór 35 kg i obciążenie pionowe 80 kg. Siły operacyjne decydują o komforcie i wygodzie otwierania i zamykania okien. Są tu dwie klasy – klasa 1 oznacza, że do uruchomienia mechanizmów okuć okiennych potrzeba siły 100 N (ok. 10 kg), a w klasie 2 wystarczy 30 N (ok. 3 kg), co daje znacznie większy komfort użytkowania. Jest to szczególnie ważne dla osób starszych lub niepełnosprawnych. Odporność na wielokrotne otwieranie i zamykanie to orientacyjny czas, w jakim okno zachowuje swoje walory dotyczące łatwej obsługi. Może to być 5, 10 lub 20 tys. cykli, przy czym 20 tys. oznacza, że okno otwierane i zamykane raz dziennie zachowa sprawność działania przez ponad 54 lata.
Przepuszczalność światła i energii
- Przepuszczalność światła Lt. Określa, jaka część światła padającego na szybę przedostanie się do pomieszczenia (część promieniowania zostanie pochłonięta lub odbita). To ważny parametr, bo od niego w dużej mierze zależy, na ile jasno będzie w naszych wnętrzach – im Lt jest wyższy, tym jaśniej będzie w pomieszczeniu. Współczynnik Lt może być wyrażony w procentach (np. 70%) albo jako ułamek dziesiętny (0,70). Rozbieżności pomiędzy oszkleniami sięgają ponad 20%. Jeżeli zestawimy okna o Lt równym 55% oraz 75%, okaże się, że przez to drugie wpada o ponad 1/3 więcej światła, co oznacza, jakby okno było o tyle większe.
- Przepuszczalność energii słonecznej g (gn) wpływa na tzw. darmowy zysk ciepła pozyskiwanego przez okna. Współczynnik promieniowania słonecznego wyraża proporcję całkowitej przepuszczalności energii szyby do padającej na nią energii słonecznej. Im jest on wyższy, tym więcej ciepła słonecznego dostanie się do wnętrza przez szybę. Taki zysk energii wydaje się pożądany, jednak jeśli weźmiemy pod uwagę niewielką liczbę słonecznych dni w okresie grzewczym, okazuje się ona tracić na znaczeniu. Aby ustalić, jakie szklenie przyniesie najwięcej korzyści, konieczne jest wykonanie obliczeń energetycznych uwzględniających wszystkie czynniki mające wpływ na bilans energetyczny budynku, tj. ekspozycję okien na słońce, zadrzewienie działki, montaż rolet czy zadaszeń. Współczynniki Lt i g są ze sobą powiązane, ale nie identyczne.
Montaż okien
Sposobów energooszczędnego, szczelnego montażu, dostosowanego do wymagań budynków wykonanych w różnych technologiach i z różnych materiałów jest wiele. Jedną z najczęściej wybieranych przez inwestorów metod instalacji jest montaż warstwowy z użyciem folii okiennych. Daje dobre efekty i może być stosowany w realizacji wykonanej z dowolnego materiału. Najnowocześniejsze metody montażu pozwalają na wysunięciu stolarki w warstwę ocieplenia budynku, a tym samym zminimalizowanie mostków termicznych. Okna są wówczas osadzane poza licem muru, na specjalnych konstrukcjach. Takie technologie montażu mogą wydać się bardziej kosztowne, ale przyczyniają się do obniżenia rachunków za ogrzewanie i sprawdzają się w budownictwie energooszczędnym. Decydując się na skomplikowany montaż, powierzmy go profesjonalnym ekipom, autoryzowanym przez renomowanego producenta.
Promienie słoneczne podnoszą temperaturę w pomieszczeniach. By zapobiec przegrzewaniu się pomieszczeń, promieniowanie słoneczne najlepiej zatrzymać już przed szybą. W tym celu okna elewacyjne i dachowe wyposaża się w wewnętrzne i zewnętrzne osłony okienne, które zapewniają komfort termiczny i redukują koszty związane z używaniem klimatyzacji. Żaluzje fasadowe doskonale współgrają z przeszkleniami każdej wielkości. W przypadku nowych inwestycji żaluzje fasadowe często montowane są podtynkowo. Ich konstrukcja umożliwia swobodne zabudowanie skrzynki i prowadnic pod zewnętrzną warstwą ocieplenia budynku. Jedynym elementem widocznym w świetle szyby są ruchome lamele, które po zwinięciu całkowicie chowają się pod elewacją. Ustawione w pozycji zamkniętej, tworzą poduszkę powietrzną między lamelami a szybą, przez co spowalniają wymianę ciepła i mogą obniżyć temperaturę panującą we wnętrzu nawet o kilka stopni. Również markizy zewnętrzne absorbują promienie słoneczne już przed szybą i oddają ciepło na zewnątrz. Pozwala to zmniejszyć temperaturę wewnątrz domu nawet o 10°C i to bez klimatyzacji. Markizy okienne rozpraszają światło wpadające do środka i równomiernie je rozkładają, eliminując męczące oczy refleksy. Zaletą tego rozwiązania jest również osłona przed promieniowaniem UV, które przenika nawet przez szyby. Markizy zapewniają prywatność w ciągu dnia, a równocześnie nie ograniczają widoczności otoczenia wokół domu. Modele poruszające się w prowadnicach mogą pełnić również funkcję moskitiery. Przesłony okienne Z kolei podstawową zaletą rolet zewnętrznych są ich właściwości termoizolacyjne. Pomiędzy opuszczoną roletą a oknem tworzy się wolna przestrzeń, tzw. poduszka powietrzna, która zatrzymuje ciepło wewnątrz budynku. Oznacza to dla nas wymierne oszczędności w okresie grzewczym. Właściwości izolacyjne rolet docenimy także latem – opuszczając je, zabezpieczamy mieszkanie przed nadmiernym nagrzaniem. Rolety zwiększają również poziom ochrony budynku przed włamaniem. Mogą być one też wyposażone w rozwiązania antywłamaniowe.
Skomentuj:
Przed zakupem okien