Wydatki związane z domem można i warto zmniejszać na każdym etapie jego tworzenia, poczynając od kupna ziemi, budowy, wyposażenia, użytkowania, przebudowy i remontów, na ewentualnej sprzedaży lub zamianie kończąc.

Dlatego planując budowę wymarzonego domu, warto uwzględnić wszystkie wymienione elementy a także zachować jak najatrakcyjniejszą formę estetyczną - przecież nawet superoszczędny dom powinien podobać się domownikom!

Podczas działań mających na celu doprowadzenie do maksymalnego obniżenia kosztów budowy i eksploatacji budynku, które polegają na dążeniu do mądrego wyważenia wszystkich elementów domu, inwestorzy nie powinni być sami.

Po pomoc, w pierwszej kolejności, warto zwrócić się do architekta specjalizującego się w projektowaniu domów jednorodzinnych, który - korzystając ze swojej wiedzy z dziedziny budownictwa i nowoczesnych technologii oraz znajomości miejscowego rynku - ma szansę stworzyć rozwiązanie najbardziej racjonalne z możliwych. Może zaproponować nam projekt domu, który będzie tani nie tylko w trakcie budowania, ale przede wszystkim podczas wielu lat eksploatacji.

Trudne początki

Mało kto nie przystępuje do budowania domu z myślą, że musi to zrobić jak najtaniej. "Liczy się każdy grosz!" - z takim nastawieniem ruszamy kupować działkę, a potem zamawiać projekt. Tymczasem nadmierne oszczędzanie na tym etapie, może źle się odbić na późniejszych wydatkach. Zanim zaczniemy ścinać pierwsze koszty za wszelką cenę, dobrze się zastanówmy, co możemy realnie zyskać, ale też czym ryzykujemy. Przecież z domu będziemy potem korzystać długie lata.

Wybór działki. Im parcela jest mniejsza i położona dalej od aglomeracji miejskiej - tym niższy będzie koszt jej zakupu, ale jednocześnie wzrastają koszty dojazdu do szkół i miejsc pracy. Często cenę metra kwadratowego ziemi obniża też brak dostępu do mediów, zanim więc kupimy działkę bez nich, warto dokładnie przeanalizować opłacalność takiej inwestycji. Czasem lepiej zdecydować się na przykład na zakup małej działki przeznaczonej pod zabudowę bliźniaczą, ale położonej w mieście, niż budować rozległą posiadłość na wsi. Wspólna ściana domu połączonego z sąsiednim budynkiem pozwoli nieco ograniczyć koszty materiałów, a także straty ciepła, a wspólne budowanie umożliwi podzielenie niektórych wydatków na dwa gospodarstwa. Właściciele konkretnego terenu powinni postarać się o jak najlepsze wykorzystanie w projekcie domu naturalnych właściwości działki, na przykład zamiast niwelować istniejącą skarpę, wpisać w nią bryłę budynku. Naturę zawsze lepiej w takich sytuacjach respektować niż lekceważyć. Ignorowanie miejscowych warunków gruntowych, takich jak poziom wód, może zaowocować kosztami niewspółmiernymi do korzyści: wszyscy widzieliśmy zalane po gwałtownych ulewach piwnice. Lepiej zrezygnować z zagłębiania domu w grunt, niż go na siłę odwadniać, drenować i kłaść ciężkie izolacje wokół niego.

Wybór projektu. Decyzja o wyborze projektu jest zwykle dla inwestorów niełatwa. Na tym etapie wydawać się może, że zamiast oszczędności, fundujemy sobie pierwsze poważne wydatki. Nawet ci całkowicie przekonani o słuszności swojej decyzji, miewają chwile wahania, bo cena projektu indywidualnego jest wielokrotnie wyższa, niż projektu gotowego z dostępnych na rynku katalogów.

Trudno zaczynać oszczędności od dużego wydatku. Pamiętajmy jednak, że koszty ponoszone na tym etapie, zwykle pozwalają uniknąć niektórych wydatków w kolejnych fazach budowy.

Nie warto ani zamawiać najtańszego projektu, ani próbować za wszelką cenę zbić kwoty wynagrodzenia architekta, na przykład poprzez skracanie czasu projektowania, czy okrajanie zakresu przygotowywanej przez architekta dokumentacji. Od jakości projektu zależą przecież rozwiązania dające przyszłe oszczędności i komfort użytkowania.

Popularne powiedzenie, że "papier wiele wytrzyma" jest w tej sytuacji jak najbardziej na miejscu, a z kolei "czas to pieniądz" - zupełnie nie. Na etapie projektowania i analizy, rozważanie najbardziej nawet szalonych pomysłów i dokonywanie zmian kosztuje wielokrotnie mniej, niż późniejsze przeróbki w trakcie budowy czy po zasiedleniu domu. Czasem opłaca się zrobić kilka koncepcji, by przekonać się, że to ta pierwsza była słuszna.

Wybór formy domu. Każdy przyszły właściciel domu marzy o tym, aby jego miejsce na ziemi było jedyne, niepowtarzalne, piękne, urzekające, może wytworne - słowem wyjątkowe. To, że powinno być także oszczędne, jest niejako koniecznością, elementem wymuszonym. Zauważmy jednak, że „elegancki” nie zawsze musi znaczyć drogi. Wiele dekoracyjnych elementów domu można wyeliminować bez szkody, a nawet z pożytkiem dla jego wyglądu i funkcjonowania. Architekt pomoże je wskazać. Starannie dobrany detal, harmonijna bryła, trafnie użyty materiał wykorzystany nawet na niewielkiej powierzchni, mogą sprawić, że dom zyska zaszczytne miano dobrej architektury.

Rozwiązaniem, które warto wziąć pod uwagę, jest zamówienie projektu do rozbudowy. Wzniesienie małego domu pozwoli w komfortowych warunkach przeczekać czas gromadzenia funduszy na dalsze prace budowlane. Pamiętajmy jednak, że przemyślany układ pomieszczeń musi dać szansę na wygodne funkcjonowanie zarówno w mniejszym, jak i potem w docelowym, już powiększonym domu.

Co może zaproponować architekt

Tworzenie taniego domu najlepiej zacząć od rozmowy z architektem. Jest on merytorycznie przygotowany, by zrobić nie tylko porządne rozeznanie potrzeb swoich klientów, ale i wszelkich uwarunkowań dotyczących lokalizacji przyszłego budynku. Dlatego to on, po uwzględnieniu kondycji finansowej inwestorów, ich możliwości organizacyjnych i upodobań, powinien zaproponować optymalny projekt. Planując oszczędny dom, architekt musi wziąć pod uwagę wiele zagadnień. Przeanalizujmy niektóre z nich.

Ograniczanie. Najprostszą metodą na zmniejszenie wydatków - zarówno na etapie budowania, jak i eksploatacji - jest oczywiście ograniczenie powierzchni budynku, czyli zaprojektowanie domu nieco mniejszego, niż było to w początkowych planach. Rzecz nie jest jednak do końca taka prosta. Pamiętajmy bowiem o tym, że małe powierzchnie są wykorzystywane i użytkowane intensywniej, a więc bardziej narażone na uszkodzenia i zużycie. Oszczędzając na metrażu, trzeba więc będzie zadbać o wysoką jakość materiałów wykończeniowych, co oczywiście podnosi koszty. Dobry architekt wskaże, gdzie są rezerwy i z czego można ewentualnie zrezygnować, oraz kiedy dalsze obcinanie kosztów do niczego dobrego już nie prowadzi.

Uwaga! Ograniczanie wydatków nie powinno nigdy prowadzić do rezygnacji z fachowego nadzoru nad budową. Nawet jeśli taki obowiązek nie został narzucony pozwoleniem na budowę, to warto zatrudnić inspektora nadzoru - on pilnuje interesów inwestora. Pozwoli to uniknąć błędów spowodowanych nieprofesjonalizmem, fuszerkami ekip budowlanych, strat materiałowych, opóźnień.Podobnie lepiej nie rezygnować z autorskiego nadzoru projektanta. Łatwiej zapobiegać i reagować na bieżąco, niż poprawiać gotowe. Chytry dwa razy traci!

Eliminacja nietypowych rozwiązań. Dość oczywistym i możliwym do przewidzenia na etapie projektowania zabiegiem „oszczędnościowym”, wydaje się eliminowanie elementów budynku znacznie podnoszących koszt budowy. Tu też ważne są podpowiedzi fachowca.

Czasem "ofiarą" oszczędności pada podpiwniczenie domu, innym razem liczba ścian wewnętrznych, zastosowanie nietypowych kształtów okien, wykuszy, lukarn, wolich oczek, zgoda na znaczne wysokości i rozpiętości pomieszczeń. Ważne, by dobrze wyważyć proporcje.

Kwestią godną starannego rozważenia, jest stosowanie nowoczesnych, ale nietypowych technologii wznoszenia ścian czy więźby dachowej. Nie należy bezkrytycznie przyjmować wszystkich rozwiązań proponowanych przez producentów. Z pozoru oszczędne nowości zwykle wymagają specjalistycznej wiedzy, zatrudnienia drogich i trudno dostępnych ekip, przez co wydłuża się czas budowy. Istotny jest też brak doświadczenia wykonawców. Nawet najlepsze rozwiązania, i najbardziej nowoczesne materiały budowlane na nic się zdadzą, jeśli nie będą prawidłowo stosowane. Dopiero powtarzalność pomaga eliminować błędy. Czasem więc lepiej poszukać sprawdzonych fachowców w najbliższej okolicy, zamiast niepotrzebnie eksperymentować z nowymi materiałami i technologiami.

1 2  następne »