Dziwaczek (Mirabilis jalapa) - czym zadziwia ten nietypowy kwiat

Alicja Gawryś

Dziwaczek to roślina ze wszech miar zasługuje na swoją nazwę: nie dość, że otwiera kwiaty dopiero wieczorem, to jeszcze na jednym okazie mają one różne barwy.

Dziwaczek pospolity
Dziwaczek pospolity
Fot. Wikimedia Commons/Adam Dean

Dziwaczek jalapa, dziwaczek peruwiańki

W Polsce uprawiamy głównie dziwaczek Jalapa, traktując go jako gatunek jednoroczny, chociaż w swej ojczyźnie, Peru, rośnie w gruncie przez wiele lat. Trwałość zapewniają mu bulwiaste korzenie. Wprawdzie są one zbyt wrażliwe, by u nas wytrzymać zimę w ogrodzie, ale jeśli umieścimy je pomieszczeniu zabezpieczonym przed mrozem, przetrwają do wiosny i rozpoczną wzrost w następnym sezonie. Warto podjąć ten trud, bo jest to urodziwa roślina, a przy tym kwitnie długo i obficie.

Kiedy można siać do gruntu

Dziwaczek kwiat

Nawet łacińskie imię dziwaczka Mirabilis wyraża jego dziwność. Bo czyż typowe jest tworzenie na różnych pędach tej samej rośliny kwiatów żółtych, czerwonych i w paski? U dziwaczka to normalne, a do tego zdarzają się też okazy z kwiatami różowymi, białymi i biało-różowymi w rozmaitych odcieniach.

Sama budowa kwiatów także zaciekawia – u dołu zrośnięte są w lejek, a u góry rozdzielają się na pięć płatków, tworzących koronę o średnicy kilku centymetrów.

W ciągu dnia zamknięte, rozchylają płatki o zmierzchu, by zapachem wabić nocne motyle, które spijają ich nektar, a przy okazji dokonują zapylenia. Kwiaty zamykają się ponownie nad ranem, ale czasem przy pochmurnej pogodzie, pozostają otwarte także w ciągu dnia.

Roślina tworzy wciąż nowe od czerwca aż do października. W tym czasie zdąży już zawiązać na dolnych pędach nasiona. Kres kwitnieniu i wegetacji przynoszą dopiero jesienne przymrozki.

Rośliny jednoroczne wysiewane wprost do gruntu

Dziwaczek roślina

Dziwaczek rośnie dość wysoko, osiągając około 80 cm. Rozgałęzia się przy tym szeroko, a jego pokrój przypomina gęsty krzew. Zdobią go także ładne sercowate liście. Może uda nam się zdobyć odmianę ‘Variegata’, u której mają białe paski. Podobne ma odmiana ‘Pumila Variegata’, odznaczająca się do tego niskim (30 cm) wzrostem.

Dziwaczki najlepiej sadzić w grupach, umieszczając przed nimi niższe od nich gatunki kwitnące latem, takie jak aksamitka rozpierzchła, portulaka lub żeniszek.

Na balkonie zapewniamy im duże pojemniki, które pomieszczą długie bulwiaste korzenie.

Dziwaczek nasiona

Rozsadę w doniczkach dziwaczka możemy kupić wiosną w sklepach ogrodniczych bądź na targowiskach.

Taniej otrzymajmy ją, wysiewając nasiona (kilka złotych za opakowanie) w marcu lub w kwietniu pod osłoną, np. w tunelu lub na parapecie w mieszkaniu, w skrzynce z podłożem do wysiewów. Podrośniętą rozsadę umieszczamy w gruncie w drugiej połowie maja, gdy minie już groźba przymrozków. Wcześniej młode rośliny warto zahartować, wstawiając je przez kilka dni na parę godzin na dwór, by przyzwyczaiły się do zmiennej temperatury i silniejszego światła.

Bulwiaste korzenie możemy posadzić w gruncie na początku maja, bo wytworzenie nadziemnych części zajmie im co najmniej dwa tygodnie. Wyrosłe z nich rośliny zakwitną wcześniej niż uzyskane z wysiewu.

Rośliny, które pięknie pachną

Uprawa dziwaczka jest łatwa

Dziwaczkom zapewniamy dużo słońca. 

Sadzimy je w żyznym podłożu, np. kupioną w workach ziemią do kwiatów, zmieszaną z nawozem o przedłużonym działaniu.

W ogrodzie może to być ziemia gliniasta o odczynie obojętnym lub lekko zasadowym, unikamy tylko kwaśnej.

Po posadzeniu rośliny podlewamy, rabatę pielimy. Gdy panuje susza, również dostarczamy im wodę. Jeśli nie posadziliśmy ich mieszance wzbogaconej długotrwałą odżywką, zasilamy je co dwa tygodnie nawozem dla gatunków kwitnących

Dziwaczek zimowanie

Jesienią, gdy liście zwarzy mróz, wykopujemy korzenie (mocno zagłębiając szpadel) i przenosimy je na zimę do pomieszczenia o temperaturze 5-10 st. C, zagłębiając w pojemniku z piaskiem.

Dziwaczek cena

Na aukcjach internetowych np (allegro) można kupić korzenie bulwiaste, pod nazwą bulydziwaczka, w cenie ponad 2 zł za sztukę. Nasiona sprzedawana są nawet poniżej 2 zł za paczkę z mieszanką wielobarwną.

 

 

 

 

 

    Więcej o:

Skomentuj:

Dziwaczek (Mirabilis jalapa) - czym zadziwia ten nietypowy kwiat