Nowoczesny ogród i mała architektura – inspiracje i praktyczne rozwiązania

Definicje prawne nie określają wszystkich obiektów przynależących do grupy małej architektury w ogrodzie. Można uznać, że wszystkie niewielkie konstrukcje czy ozdoby, które teoretycznie mogą być łatwo przeniesione, zalicza się do małej architektury. To elementy ogrodu, które dopełniają i uatrakcyjniają przestrzeń. Sprawiają, że ogród staje się miejscem funkcjonalnym, podkreślają jego walory estetyczne i pomagają w wyznaczaniu stref. Można do nich zaliczyć ławki, meble, donice, altankę, wiatę, różnego rodzaju posągi czy figurki, huśtawkę, wolno stojącą saunę, murki, oczko wodne, fontannę, pergole, betonowego grilla. Wybierzmy te, które uważamy za potrzebne w naszym ogrodzie. Praktyczne, trwałe i atrakcyjne wizualnie meble ogrodowe stworzą przyjemne miejsce spotkań. Z donic, palisad i murków wykonamy oryginalne rabaty, które doskonale wyeksponują rośliny lub wyznaczą granice poszczególnych stref. A altany czy paleniska pozwolą biesiadować na świeżym powietrzu.

Pożądany cień pergoli

W upalne lato możemy skryć się w cieniu pergoli. Pergole to gotowe, proste konstrukcje składające się ze słupów podtrzymujących zadaszenie. Najczęściej są zbudowane z profili aluminiowych, zwykle pomalowanych proszkowo na kolor wybrany z palety RAL, ale mogą też być pokryte powłoką drewnopodobną z odwzorowaniem słojów. Chętnie wykonywane są z drewna, które ma ponadczasowy urok. Nowoczesne pergole mają zazwyczaj kształt prostokątny, są estetyczne, stylowe i funkcjonalne. Ze względu na sposób montażu dzielimy je na wolno stojące, które są samodzielną konstrukcją umieszczaną w dowolnym miejscu ogrodu, i przyścienne – przymocowane do ściany budynku. 

Odpoczynek w altanie

Altana w ogrodzie to miejsce, w którym można zrelaksować się, spożywać posiłki i spędzać czas nawet, gdy pada deszcz. Może ona mieć kształt niewielkiego domku na planie koła, kwadratu, prostokąta czy sześciokąta, być ażurowa, mieć zamkniętą jedną lub kilka ścian, ewentualnie mieć osadzone drzwi i okna. Podłogę może stanowić utwardzona nawierzchnia z kostki, płyt czy kamienia naturalnego, ale mogą to być także zamocowane na legarach drewniane deski. Lekką altanę można posadowić na betonowych stopach fundamentowych, masywniejszą (np. ze słupami z cegły klinkierowej) – na betonowej płycie fundamentowej. Altany najczęściej wykonuje się z drewna sosnowego lub świerkowego, które powinno zostać wcześniej odpowiednio zaimpregnowane. Alternatywą są pawilony ogrodowe, mające najczęściej materiałowy dach oparty na drewnianych kratownicach i otwartą konstrukcję, która nie jest na stałe przymocowana do podłoża.

Bezpieczne grillowanie

Nowoczesne miejsce na ognisko w ogrodzie to specjalnie zaprojektowana przestrzeń, która gwarantuje komfort, funkcjonalność, estetykę oraz bezpieczeństwo. Paleniska występują w wielu formach i mogą być zbudowane z różnych materiałów – kamienia, cegły czy betonu. Ustawiając palenisko w ogrodzie, szczególną uwagę należy zwrócić na: miejsce – wybierając lokalizację, trzeba wziąć pod uwagę kierunek wiatru; podłoże – najlepsze są nawierzchnie odporne na wysokie temperatury; łatwy dostęp do opału; bezpieczeństwo – ogień należy rozpalać z dala od przedmiotów łatwopalnych. Elementem małej ogrodowej architektury jest także betonowy (składany z bloczków) lub murowany grill, który może także pełnić funkcję ozdobną, zwłaszcza jeśli zostanie wykonany z klinkieru lub naturalnych kamieni. 

Praktyczne domki ogrodowe

Domki ogrodowe w pewnym stopniu pomagają rozwiązać problem braku miejsca na narzędzia, sprzęt (np. rower) czy zabawki. Mogą posłużyć także do przechowywania mebli ogrodowych przez okres zimowy. Popularnym materiałem do budowy domków jest drewno – różnorodność w tym wypadku dotyczy rozmiaru, formy, a także koloru. Poza tym drewniane domki można później impregnować lub malować. Drewno jest odpowiednie pod względem parametrów (wytrzymałość na obciążenie i uszkodzenia mechaniczne, wystarczająca odporność na niekorzystne czynniki) i stylu urządzania ogrodu (jest naturalne, przez co pasuje wszędzie). Domki ogrodowe z tworzywa sztucznego cechuje wyrazistość, bogactwo barw i form, metalowe zaś są praktyczne i odporne na działanie warunków atmosferycznych.

Donice w różnych stylach

Donice ogrodowe uatrakcyjniają przydomową przestrzeń. Te wykonane z tworzywa sztucznego są lekkie, odporne na wilgoć i łatwe w przenoszeniu. Sprawdzą się tam, gdzie zależy nam na mobilności i częstej zmianie aranżacji. Modele ceramiczne i betonowe są cięższe, ale bardzo stabilne i odporne na przewrócenie. Warto zwrócić uwagę na ich mrozoodporność
– w polskim klimacie to ważne, by donice przetrwały zimę bez pęknięć. Donice powinny harmonizować z otoczeniem. W minimalistycznym ogrodzie świetnie sprawdzą się proste, geometryczne formy w stonowanych kolorach – bieli, szarości czy antracycie. W przestrzeni inspirowanej stylem śródziemnomorskim dobrze wyglądają donice terakotowe lub w ciepłych, naturalnych odcieniach. W nowoczesnych ogrodach warto postawić na wysokie, smukłe donice, które podkreślą strukturę roślin. Natomiast w ogrodach wiejskich czy romantycznych lepiej sprawdzą się klasyczne, zaokrąglone kształty.

Podział przestrzeni

Obrzeża są dopełnieniem nawierzchni, dlatego powinny być spójne z resztą aranżacji – większość jest utrzymana w stonowanej kolorystyce i ma geometryczny, prostokątny kształt. W nierównym terenie funkcję obrzeży przejmują nieco wyższe od nich palisady. Z palisad zbudujemy również inne elementy małej architektury ogrodowej, takie jak kwietniki. Ciekawym elementem są także różnego rodzaju murki, które pozwalają podzielić ogród na części lub wykonać nasadzenia na różnych poziomach. Takie piętrowe kompozycje sprawiają, że rośliny są lepiej wyeksponowane. Murki ogrodowe mogą być zrobione z polnych kamieni, cegieł klinkierowych, granitu, piaskowca, ceramicznych lub betonowych prefabrykatów.

Co się przyda w ogrodzie?

Ławki – mogą być zbudowane z różnych materiałów: drewna, metalu, betonu. Materiał wykonania i design dopasujmy do stylu ogrodu. Umieszcza się je w zacisznych miejscach lub partiach ogrodu z ciekawym widokiem.

Huśtawka – ustawia się ją w strefie rekreacyjnej ogrodu. Te dla najmłodszych to bocianie gniazda, później maluchom buduje się huśtawki z zabezpieczonym siedziskiem. Huśtawki dla dorosłych mają często postać ruchomych ławek lub wiszących foteli.

Meble ogrodowe – możemy kupić drewniane, metalowe, plastikowe, plecione z naturalnego rattanu lub wikliny albo sztucznego technorattanu. Jeśli chodzi o drewno, najlepiej sprawdzają się odporne na wilgoć i słońce gatunki egzotyczne, np. tek. Z krajowych godne polecenia są dąb i akacja, wszystkie trzeba konserwować.

Jakie oświetlenie wybrać?

W planowaniu oświetlenia ogrodu istotną rolę odgrywa kwestia powierzchni działki. Zastanówmy się nad topografią terenu oraz elementami, na których wyeksponowaniu szczególnie ci zależy. Należą do nich między innymi: ścieżki i alejki ogrodowe, schody – zarówno prowadzące do drzwi wejściowych, jak i boczne, podjazd i brama garażowa, trawnik, niektóre drzewa i rabaty kwiatowe, fontanny i zbiorniki wodne. Przy dużych powierzchniach postawmy na lampy stojące i wiszące, które – za sprawą wyższego umiejscowienia – są w stanie rozesłać snop światła na większy obszar. Gdy zależy nam na precyzji, mniejsze oświetlenie punktowe lepiej spełni swoje zadanie. Do najpopularniejszych zaliczają się: słupki ogrodowe różnej wysokości, latarnie ogrodowe, kule ogrodowe, kinkiety, lampy najazdowe.

Zadbaj o klimat

W ogrodzie warto zastosować konstrukcje, które cieszą oczy i nadają przestrzeni określony styl.
Wodotryski – mogą być samodzielnymi obiektami lub wchodzić w skład oczka wodnego. Dodają ogrodowi życia, dostarczają wody zwierzętom, a ich szum ma działanie kojące.
Trejaż – to drobna konstrukcja składająca się z dwóch ażurowych ścian (najczęściej z drewna lub metalu), połączonych u góry poziomą belką. Jest chętnie obsadzana roślinami.

Bramka różana – przypomina trejaże, ale jest zwieńczona półokręgiem. Tradycyjnie jest obsadzana różami, które charakteryzuje duża wytrzymałość na niekorzystne warunki, bujny wzrost i luźny pokrój.
Kratownica – często wchodzi w skład trejażu, jest podporą dla pnączy. Służy też do rozdzielania poszczególnych partii ogrodu i zasłaniania mniej atrakcyjnych miejsc.
Strumyk ogrodowy – popularnością cieszą się suche, kamienne strumyki, atrakcyjnie udekorowane zielenią. Powinny łączyć poszczególne elementy, np. ogród skalny z oczkiem wodnym.
Posągi i inne ozdoby – powinno się je dopasować do stylu ogrodu. W ogrodach angielskich stosuje się m.in. ozdoby przedstawiające zwierzęta lub zegary słoneczne. W rustykalnych wykorzystuje się sprzęty i urządzenia gospodarstwa (beczki, stare rowery). W przestrzeniach nowoczesnych stawia się na ozdoby o surowym designie np. awangardowe figury.