Hurma - Diospyros

Katarzyna Goller

Owoc ten wyglądem przypomina pomidor, a smakuje jak słodka śliwka. Jesienią te pomarańczowoczerwone kule trafiają na półki naszych supermarketów, a nawet na bazarowe stragany.

Wyglądają smakowicie i kosztują niezbyt drogo - niekiedy można kupić je po złotówce. Większość osób nie wie, co to za owoc ani też jak go spożywać. Nazywany bywa różnie - hurma, persymona, kaki, w zależności z jakiego kraju jest sprowadzany (uprawiany jest we wschodniej i południowej Azji, krajach śródziemnomorskich, Kalifornii i na Florydzie). Sprzedawcy niekiedy mówią, że to sharon. To też prawda, bo tak nazywa się odmiana przywożona z Izraela. Wymyślono również polską nazwę - śliwkodaktyl, z która można się spotkać w książkach botanicznych.

Różne odmiany

Odmian tego popularnego w Azji drzewa jest blisko tysiąc. Owoce ważą od 100 do 300g. Zazwyczaj są nieco spłaszczone, mogą być też wydłużone, spiczaste lub z głębokimi bruzdami i mają 1-8 pestek, mogą też być bezpestkowe. Skórka bywa żółta, pomarańczowa lub jaskrawoczerwona. Miąższ owoców zawiera sporo garbników. Niektóre odmiany, zwłaszcza te, które są odporne na chłód, mają ich tak dużo, że owoce pozostają cierpkie. By polepszyć ich smak, po zbiorze zalewane są mlekiem wapiennym (dlatego czasami na skórce pozostaje biały nalot) lub przemrażane. Owoce najbardziej popularnych odmian, czyli takich, które trafiają na polski rynek, po dojrzeniu są zupełnie słodkie (sharon jest słodki jeszcze przed zbiorem, zanim zmięknie) i nie mają pestek.

Jak je jeść?

Owoce hurmy najlepiej kupować, gdy są miękkie (tylko sharon może być nieco twardy). Jeśli okaże się, że mają cierpki smak, pozostawmy je na 2-3 dni w temperaturze pokojowej, by dojrzały. Hurmę je się zwykle na surowo ze skórką. Osoby o wrażliwym żołądku powinny jednak zdjąć skórkę lub wyjeść miąższ łyżeczką. Owoc ten jest także doskonałym dodatkiem do lodów, deserów oraz ciast. Podaje się go również z miękkimi oraz twardymi serami i używa do gorących przekąsek.

Niestety, dojrzałe owoce szybko przestają być smaczne. Dlatego przechowywać je należy w lodówce nie dłużej niż 3 dni. Dają się jednak zamrażać. W krajach, gdzie hurma jest pospolitym drzewem, ze słodkich owoców robić się galaretki i dżemy. W Japonii cierpkie odmiany suszy się tak jak figi lub kandyzuje.

Rosną na drzewach

Te egzotyczne owoce rodzi drzewo, które botanicy określają jako hurma wschodnia, heban wiśniówka lub hebanowiec wschodni (Diospyros kaki) i zaliczają do egzotycznej rodziny hebankowatych. Pochodzi z Chin i z Japonii, gdzie było uprawiane od ponad 2000 lat (kaki po japońsku znaczy owoc). Osiąga wysokość około 12 m, ma duże (długości kilkunastu cm) jajowate liście o lśniącej skórce. Kwitnie na przełomie maja i czerwca. Kwiaty ma zazwyczaj jednopłciowe, męskie lub żeńskie. Wczesne odmiany dojrzewają we wrześniu, większość w październiku i listopadzie, późne w grudniu. Jesienią drzewa hurmy wyglądają niezwykle dekoracyjnie - tracą liście i wiszą na nich tylko owoce o płomiennych barwach. To zainspirowało do utworzenia łacińskiej nazwa rodzajowej rośliny Diospyros - po grecku boski ogień.

Z hurmą wschodnią spokrewniona jest inny cenny gatunek drzewa - hurma hebanowa (Diospyros ebenum), wywodząca się z Indii, Cejlonu i Indonezji. Jej czarne, bardzo twarde drewno wykorzystywane jest do wyrobu przedmiotów ozdobnych, mebli i instrumentów muzycznych..

Autorka jest specjalistką od roślin tropikalnych, pracuje w Ogrodzie botanicznym PAN w Warszawie Powsinie.

Skomentuj:

Hurma - Diospyros