Gdy znudzą Ci się delikatne trele drobnych ptaków, sójka zaskoczy Cię skrzekiem, krzykiem i charakterystycznym „rechotem”. Poniżej znajdziesz praktyczne wskazówki, co przyciąga sójkę do ogrodu oraz krótką charakterystykę jej zachowań.

Co przyciąga sójkę do ogrodu?

Jeśli masz w ogrodzie dęby lub krzewy owocowe — możesz być pewny, że prędzej czy później pojawi się sójka.

Sójka – ptak czujny, głośny i bardzo inteligentny

Sójki najczęściej widzimy w locie. Nie dlatego, że kochają powietrze — wręcz przeciwnie. To jeden z najpłochliwszych ptaków. Najpewniej czują się wysoko na drzewach, skąd obserwują otoczenie. Zawsze czujne, zawsze spostrzegawcze.

Sójka ma naturę strażnika. Gdy zauważy zagrożenie — krzyczy i alarmuje całą okolicę. Z tego powodu potrafi uratować życie wielu drobnym ptakom oraz… zepsuć polowanie niejednemu drapieżnikowi czy myśliwemu.

Jesienne zbieranie żołędzi

Jesienią sójki tworzą zapasy na zimę. Każda z nich potrafi zebrać 2–3 tysiące żołędzi. Każdy owoc chowany jest osobno — pod liśćmi, mchem, gałęziami lub w szczelinach ziemi.

Zapasy są chronione przed:

• dzikami,
• sarnami,
• dzięciołami,
• innymi sójkami.

Niezwykła pamięć i orientacja

Nawet pod śniegiem sójki odnajdują swoje skrytki. Pamięć przestrzenna oraz umiejętność lokalizowania ukrytych nasion sprawiają, że sójki potrafią trafić do swoich zapasów niezależnie od warunków zimowych. Wiedzą też, że wiosną wykiełkowane dęby nadal mają u podstawy pożywne nasiono.

Efekt uboczny: nowe lasy

Sójka nie jest w stanie odnaleźć i zjeść wszystkich swoich skarbów. Z pozostawionych żołędzi wyrastają:

• nowe dąbrowy,
• zadrzewienia mieszane,
• cenne siedliska leśne, których nie potrafimy odtworzyć tak skutecznie jak natura.

Dlatego mówi się, że sójki są jednymi z najważniejszych „pracowników” polskich lasów.

Sójka w mieście – coraz częstszy gość

Podobnie jak sroki, sójki chętnie osiedlają się na obrzeżach miast i w parkach. Tam ich kolory prezentują się wyjątkowo okazale — intensywnie błękitne pióra na skrzydłach, rude boki i czarne akcenty na głowie tworzą prawdziwy kalejdoskop barw.

Dieta sójki

Silny dziób zdradza jej wszechstronną dietę. Sójka zje prawie wszystko:

• żołędzie,
• orzechy,
• owoce,
• owady i larwy,
• mniejsze zwierzęta,
• jajka i pisklęta (okazjonalnie).

Dodatkowo sójki korzystają z mrowisk — „kąpiel” w kwasie mrówkowym działa u nich jak naturalna dezynfekcja.

Gniazdo, zwyczaje i życie rodzinne

Sójki to indywidualiści, ale często łączą się w pary na całe życie. Po sezonie lęgowym żyją raczej oddzielnie, a młode z poprzednich lęgów mogą liczyć na wsparcie rodziny.

Naśladowanie głosów

Sójki są znakomitymi mimami — potrafią naśladować

• kosa,
• drozda,
• słowika,
• jastrzębia,
• inne sójki,
• a nawet ludzką mowę.

To dowód wysokiej inteligencji i elastyczności behawioralnej — porównywalnej z innymi krukowatymi.

Czy sójka odlatuje na zimę?

Odpowiedź: NIE. Sójki zimują w Polsce. Nie są ptakami migrującymi na duże odległości za morze.

Przysłowie „Sójka za morze się wybiera…” nie odnosi się do migracji tego gatunku. W mowie potocznej oznacza raczej:

• odkładanie czegoś na później,
• brak zdecydowania,
• długie przygotowania bez realizacji.

Sójki czasem decydują się na krótsze wędrówki na południowy zachód Europy, gdy zima jest wyjątkowo surowa. Ważne cechy takiej wędrówki to:

• loty wyłącznie nad lądem,
• unikańie otwartych przestrzeni (morza, wielkie pola),
• brak predyspozycji do długich, ciągłych lotów.

Dlatego ujarzmiona fraza „za morze” jest dosłownie niemożliwa – sójki nie wybiorą się nad otwarte morze.

Populacja sójek w Polsce

200–400 tysięcy par lęgowych

Sójki należą do rodziny krukowatych (Corvidae): kawka, wrona, sroka, kruk, orzechówka. Liczebność populacji jest stosunkowo stabilna, choć zależna od urodzaju dębów i dostępności żołędzi.

Jak wspierać sójki i inne ptaki w ogrodzie?

Jeśli chcesz pomóc sójkom i innym ptakom, rozważ proste działania:

• sadź drzewa liściaste — zwłaszcza dęby,
• pozostawiaj owoce na zimę (jabłka, gruszki, jagody),
• ustanów karmnik z orzechami, żołędziami i ziarnami,
• zakładaj poidła i miejsca z wodą,
• utrzymuj fragmenty naturalnej ściółki — liście i gałęzie jako miejsca ukrycia i skrytek.

Na stronie ogrod.ptakipolskie.pl znajdziesz porady ogrodnicze na każdy miesiąc, listy roślin przyjaznych ptakom, zdjęcia i opisy gatunków oraz wskazówki dotyczące karmników i poideł.

Polecamy również: jestemnapTAK.pl • bukietzpol.pl • nocsow.pl • sklepnapTAK.pl

FAQ – najczęściej zadawane pytania o sójkę

Czy sójka faktycznie „sadzi” lasy?

Tak. Dzięki jej zakopywanym żołędziom powstają nowe dąbrowy.

Czy sójka odlatuje na zimę?

Nie. Sójki zimują w Polsce, choć część osobników może przemieszczać się na południowy zachód Europy.

Czy sójka jest pożyteczna?

Bardzo – zjada owady, rozsiewa nasiona, alarmuje przed drapieżnikami i wzbogaca bioróżnorodność.

Czy warto mieć sójkę w ogrodzie?

Tak! O ile zaakceptujesz jej hałaśliwą naturę i zamiłowanie do orzechów.