Kiwano i balsamka ogórkowata

dr Magdalena Narkiewicz28-03-2014 09:30

Oprócz kopru i marchwi można posadzić jakieś egzotyczne warzywo. Proponujemy balsamkę ogórkowatą lub kiwano. Mają niezwykły wygląd i smak.

Balsamka tworzy sporo kwiatów męskich i kilka żeńskichi. Owoce bez miąższu mogą służyć jako miseczki do sałatek

Do spożycia nadają się niedojrzałe, zielone owoce. Dojrzałe same pękają

Egzotyczne rośliny w ogrodzie

Dzięki różnorodnym warzywom nie tylko wzbogacimy kuchnię o egzotyczne dania, ale i upiększymy ogród. Warto więc korzystać z nasion nieznanych nam dotąd roślin, które coraz częściej pojawiają się na sklepowych półkach. A niechętnym warzywnym nowinkom warto przypomnieć, że m.in. pomidory i ziemniaki też przybyły do nas z innej półkuli.

Na zdjęciu powyżej: Do spożycia nadają się niedojrzałe, zielone owoce. Dojrzałe same pękają

Balsamka tworzy sporo kwiatów męskich i kilka żeńskich

Sposób uprawy

Nasiona balsamki wysiewamy do doniczek na przełomie kwietnia i maja (optymalna temperatura kiełkowania i wzrostu wynosi około 22°C). Aby przyśpieszyć zbiory, można zrobić to już w marcu i pojemniki z roślinami ustawić w jasnym pomieszczeniu. Rozsadę wysadzamy do gruntu dopiero wtedy, gdy się dobrze ociepli, przy kratownicy na południowej, zacisznej ścianie domu. Podłoże musi być dobrze zasilone kompostem i nawozami mineralnymi, a ponadto stale wilgotne. Pędy tworzą silne wąsy czepne, dzięki czemu roślina nie wymaga podwiązywania. Zakwita po 6 tygodniach od wysiewu, zwykle w lipcu, ale początkowo może tworzyć tylko kwiaty męskie. Owocuje od września, szczególnie obficie pod osłonami.

Na zdjęciu powyżej: Balsamka tworzy sporo kwiatów męskich i kilka żeńskich

Przepękla albo gorzki melon

Balsamka ogórkowata, inaczej przepękla albo gorzki melon (Momordica charantia), to pochodzące z Afryki i Azji pnącze, które może osiągnąć 3 m długości. Jego owoce rzeczywiście są bardzo gorzkie. Gdy mają jeszcze zielonkawą skórkę i mniej wyrazisty smak niż po zżółknięciu, można je jeść na surowo lub ugotowane jako składnik gorących dań mięsnych i warzywnych. Tak samo wykorzystuje się kwiaty, młode pędy i liście. Ich gorycz można złagodzić dodatkiem jogurtu, soku z cytryny, mleczka kokosowego lub jajka. Jednak lepiej, by balsamki w potrawach nie było za dużo, bo mamy inne przyzwyczajenia kulinarne niż np. Hindusi, którzy preferują mocne smaki. W lodówce warzywo to zachowuje świeżość przez tydzień. Rośliny, na których pękają dojrzałe żółtopomarańczowe owoce, ukazując czerwone nasiona, są bardzo dekoracyjne. Balsamka ceniona jest również za właściwości prozdrowotne, m.in. antynowotworowe. potrzebuje ciepła.

Na zdjęciu powyżej: Do spożycia nadają się niedojrzałe, zielone owoce. Dojrzałe same pękają

Kwiat żeński kiwano pod kielichem ma grube dno, z którego tworzy się owoc.

Ogórek z kolcami

Podobne do balsamki jest kiwano (Cucumis metuliferus), pochodzący z Afryki gatunek ogórka o deserowych owocach. Najlepiej smakują one, gdy są nie w pełni dojrzałe.

Na zdjęciu powyżej: Kwiat żeński kiwano pod kielichem ma grube dno, z którego tworzy się owoc.

UWAGA ! DO JEDNORAZOWEJ PUBLIKACJI ROSLINY OWOCE KIWANO - AFRYKANSKI OGOREK CUCUMIS METULIFERUS ZW OGORKIEM ROGATYM FOT. W. LEGUTKO P.H. - N. PUBLIKACJA OGRODY NR 3 (95) - 3 2007 SLOWA KLUCZOWE: ROSLINY ZYWNOSC OWOCE ZDJĘCIE DO WKŁADKI: PUBLIKACJA OGRODY NR 3 (95) - CZASOPISMA — Balsamka tworzy sporo kwiatów męskich i kilka żeńskich. Owoce osiągają długość 15 cm

Uprawa kiwano

Po przekrojeniu łyżeczką wybiera się z nich miąższ i razem z nasionami zjada na surowo lub dodaje do sałatek i deserów. Ich smak przypomina miąższ melona, kiwi i banana. Kiwano uprawia się w ten sam sposób co balsamkę.

Na zdjęciu powyżej: Owoce kiwano osiągają długość 15 cm