Fiołek wonny

Zapach fiołka wonnego (Viola odorata) znają i lubią chyba wszyscy. Roślina występuje prawie w całym kraju, osiągając wysokość około 10 cm. Z jej krótkich kłączy wyrastają sercowate liście oraz rozłogi, dzięki którym fiołek rozrasta się wszerz. Kwiaty umieszczone są pojedynczo na szypułkach i złożone z pięciu fioletowych (rzadziej białych) płatków. Gatunek ten kwitnie w kwietniu i maju, a gdy wiosna jest wczesna – już w marcu. We wrześniu nierzadko powtarza kwitnienie. Owocem jest okrągła torebka, ukryta wśród liści.
Fiołek w naturze widujemy w żyznych i dość jasnych lasach liściastych – w grądach i buczynach, często na ich obrzeżach. Wiele jego pozornie naturalnych stanowisk to efekt „ucieczki” z ogrodów lub pozostałość po dawnej uprawie.
W ogrodach występuje kilka odmian, m.in. biała ‘Alba’, różowo-fioletowa ‘Rosea’, morelowo-żółta ‘Sulphurea’, jasnopomarańczowa ‘Vilmorinii’, pełna ‘Flore Pleno’. ‘Donau’ i ‘Königin Charlote’ mają kwiaty o typowej barwie, jednak są one większe i uprawia się je na kwiat cięty.
Uwaga: Fiołek wonny jest rośliną leczniczą. W domu z zasuszonych liści można przygotować herbatkę na przeziębienie, zaś z kwiatów – syrop na kaszel. Kwiaty nadają się też do dekoracji tortów i ciast, na konfitury, aromatyczne nalewki, jako dodatek do napojów i sałatek. Ich smak jest słodki i bardzo przyjemny. Olejki eteryczne wykorzystuje się w kosmetykach.

Ekspert radzi

Fiołek w ogrodzie sadzimy w miejscach cienistych i półcienistych. W dobrych warunkach rozrasta się szybko i może być uprawiany jako roślina okrywowa. Źle rośnie w podłożu ciężkim i gliniastym, a także zbyt suchym.
Na zimę pozostawiamy na roślinach opadłe z drzew liście, a glebę wokół ściółkujemy warstwą drobnej kory.