Światło w projektowaniu wnętrz

Oświetlenie naturalne jest niezwykle ważne dla komfortu życia i funkcjonowania człowieka w architekturze. Jak analizować światło dzienne na etapie powstawania projektu?

Podstawową informacją, którą możemy uzyskać wraz z pierwszymi, deweloperskimi planami, jest usytuowanie pomieszczeń względem stron świata a także liczba, wielkość i typ okien. Również otoczenie budynku (wysoka zabudowa wokół czy gęsta, wysoka zieleń) lub poziom kondygnacji mają znaczenie. Najbardziej komfortową i miarodajną analizę umożliwi wejście do pomieszczeń i ocena rzeczywistego oświetlenia naturalnego. Bywa bowiem tak, że np. salon znajdujący się od strony południowej, ale z głębokim, zadaszonym tarasem lub loggią nie jest wcale wypełniony światłem. Dla odmiany pomieszczenie od strony północnej, ale z dużym przeszkleniem i białymi, wysokimi ścianami budynków sąsiednich odbijających słońce, może okazać się ciepłe i jasne.

FUNKCJA I ŚWIATŁO

Zaczynając od układu funkcjonalnego, możemy go rozplanować jak najkorzystniej ze względu na oświetlenie. Ekspozycja południowa jest najlepsza dla pomieszczeń takich jak salon, jadalnia czy pokoje dla dzieci, gdzie najwięcej czasu spędza się podczas całego dnia. Strona wschodnia dobrze sprawdzi się w sypialni, w której pobudka wraz ze słońcem może być dodatkowym atutem, czy kuchni, gdzie nadmierne nagrzewanie, szczególnie w miesiącach letnich nie jest wskazane. Zachodnia jest idealna dla gabinetów czy pokoi nastolatków, którzy zwykle ranki i południa spędzają w szkole.

DOŚWIETLONY STÓŁ

Obiektem, który szczególnie lubi intensywne, naturalne oświetlenie, jest stół – ten do pracy czy nauki, a także jadalniany. Ustawienie go blisko okien oprócz względów czysto ekonomicznych i użytkowych daje też możliwość wytchnienia, oderwania (choćby tylko wzrokiem) od zamkniętej przestrzeni.

DEKORACJE OKIEN

Pamiętać trzeba również o dekoracjach okiennych, które mają ogromny wpływ na charakter i styl wnętrza, a są nierozerwalnie związane ze światłem naturalnym.

W tym mieszkaniu duże, przesuwne okna tarasowe, wychodzące również na otaczające budynki mieszkalne, wymagały przesłon, które można regulować w zależności od pory dnia przy równoczesnym zachowaniu prywatności. Drobne, drewniane żaluzje zostały kolorystycznie dobrane do forniru meblowego, powtarzając rytm lameli wykańczających zabudowę. System montażu wewnątrz ram okiennych pozwolił na bezkolizyjne i łatwe w użytkowaniu otwarcie na okalający jadalnię taras.

KOLORY I MATERIAŁY WZMACNIAJĄCE NATURALNE ŚWIATŁO

Kolor wymaga światła, bez niego nie istnieje. Bardzo ważne, żeby z niego nie rezygnować! Ożywia, koresponduje z innymi elementami wystroju, dodaje charakteru, uwypukla lub maskuje… Takie waśnie funkcje ma intensywna, wyrazista, niebieska ściana z ukrytymi drzwiami do toalety. Ponieważ to korytarz, dociera tutaj tylko trochę światła dziennego z kuchni i salonu. Dlatego pozostałe kolory są jasne, zabudowa meblowa jest nawet biała, minimalistyczna. Natomiast materiały – gres, lakier pokrywający fronty szafy czy farba ścienna – są lekko połyskujące, satynowe, ale nie błyszczące. To wykończenie, które odbija światło, nadając powierzchni elegancki wygląd. Jest też praktyczne w użytkowaniu i czyszczeniu, a farby ścienne, nawet po wielokrotnym zmywaniu nie „wybłyszczają” się, jak przy powłokach głęboko matowych, nawet tych łatwo ścieralnych.

PRZESZKLENIA WEWNĘTRZNE

Przeszklenia wewnętrzne są bardzo efektowne i w oczywisty sposób dodają wnętrzu atrakcyjności. Wadą jest ich cena, mniejsze właściwości akustyczne i konieczność zachowania czystości. Widoczna powyżej industrialna, przeszklona ściana oddziela strefę dzienną od nocnej. Wartością funkcjonalną jest to, że kiedy rodzice w salonie oglądają telewizję lub przyjmują gości, to w pokojach dzieci, znajdujących się w holu za drzwiami, jest znacznie ciszej. Przeszklona ściana wizualnie stanowi też swoistą „ramę” dla obrazu, jakim jest spersonalizowany, artystyczny, odręcznie nakładany tynk dekoracyjny na ścianie i drzwiach do toalety.

WNĘTRZE BEZ OKNA

Jak wpuścić do zamkniętego, pozbawionego okna pomieszczenia, światło dzienne? Do tej prywatnej łazienki, zlokalizowanej przy głównej sypialni, prowadzą drzwi z naświetlem, wykonane ze stalowych ram, wypełnionych szkłem zbrojonym. Taki rodzaj szkła jest bardzo przepuszczalny, ale przez swoją niejednolitą fakturę zaciera, rozmazuje kontury, dając poczucie intymności. Te materiały nawiązują bezpośrednio do lekko przemysłowego charakteru wnętrz.

CIEMNE MIESZKANIE

Jak radzić sobie z mieszkaniami, które mają niewiele światła? Wymagają one zaprojektowania otwartych, przestronnych pomieszczeń, zastosowania jasnych i ciepłych kolorów, delikatnych, nieprzytłaczających faktur oraz – koniecznie – dobrze rozplanowanego oświetlenia sztucznego. Rozwiązaniem uniwersalnym i eleganckim, nie tylko do mieszkań słabo oświetlonych, jest umiejętne wykorzystanie luster, czyli najdoskonalszych powierzchni odbijających. Na zdjęciu widać dwa wielkoformatowe, srebrne lustra bez ram. Jedno jest klejone do ściany na jej pełny wymiar, drugie ma szerokość korytarza i stanowi drzwi przesuwne do małego pomieszczenia gospodarczego. Pięknie odbijają światło, dodają przestrzeni i harmonii, iluzorycznie potęgują efekty. Umieszczone w korytarzu mają też funkcję czysto praktyczną – możemy przejrzeć się przed wyjściem z domu.

PODZIAŁ NA STREFY

Projektując oświetlenie, należy pamiętać, że ma ono pełnić różne funkcje. Oświetlenie salonu ze względu na jego wielofunkcyjność musi również spełniać te wymagania. Reflektory na szynie sufitowej pełnią funkcję lampy głównej, która równomiernie rozjaśnia przestrzeń, ale też dzięki ruchomej konstrukcji daje możliwość akcentowania wybranych elementów – kanapy, ściany z biblioteczką, konsoli za kanapą. Kolorem wtapia się w sufit. Rzeźbiarski w formie, materiałowy i lekki klosz lampy wiszącej z rozetą sufitową, choć bardzo dekoracyjny, gra rolę dodatkową – buduje nastrój. Czarne, okrągłe, punktowe kinkiety dekoracyjnie komponują układ ściany, dodając klimatu.