Klimatyzacja: od pomysłu do realizacji

Michał Zalewski

Właściwie dobrany, a potem zamontowany i eksploatowany system klimatyzacji podnosi komfort naszego życia w domu, zwłaszcza podczas upalnego lata. Zapewnia on skutecznie chłód w wybranych pokojach lub w całym budynku, nie szkodząc naszemu zdrowiu.

Nowoczesne, dobrej klasy klimatyzatory działają tak, że chłodne powietrze jest równomiernie rozprowadzane w pomieszczeniu. Dzięki temu nie powstają przeciągi
Nowoczesne, dobrej klasy klimatyzatory działają tak, że chłodne powietrze jest równomiernie rozprowadzane w pomieszczeniu. Dzięki temu nie powstają przeciągi
Klima-therm/FUJITSU
Michał Zalewski, szkoleniowiec i ekspert w zakresie systemów klimatyzacji oraz wentylacji
Michał Zalewski, szkoleniowiec i ekspert w zakresie systemów klimatyzacji oraz wentylacji
archiwum prywatne

Komfort jest jednym z podstawowych celów, jakie stawiamy sobie, urządzając i wyposażając dom. Utrzymanie odpowiedniej temperatury w pomieszczeniach jest kluczowym parametrem komfortu. Dzisiaj, dzięki szerokiej gamie dostępnych systemów klimatyzacji, praktycznie każdy użytkownik może sobie na ten komfort pozwolić.

Decyzję o montażu klimatyzacji najlepiej podjąć na etapie projektowania lub budowy domu. Wówczas montaż urządzeń i odpowiednich instalacji będzie znacznie łatwiejszy i szybszy niż w zamieszkałym już budynku. Do tego typu prac należy zatrudnić certyfikowaną ekipę, która profesjonalnie przeprowadzi cały proces instalacji. Równie ważne jest wykonywanie okresowych przeglądów. Zaniedbanie tych czynności pogarsza jakość chłodzenia i zaburza pracę klimatyzatorów i całego systemu.

Jedną z pierwszych decyzji, jaką trzeba podjąć, decydując się na montaż klimatyzacji, jest to, czy planujemy uzyskać komfortową temperaturę w wybranych pomieszczeniach, czy w całym domu
Jedną z pierwszych decyzji, jaką trzeba podjąć, decydując się na montaż klimatyzacji, jest to, czy planujemy uzyskać komfortową temperaturę w wybranych pomieszczeniach, czy w całym domu
Klima-therm/FUJITSU

Klimatyzacja do domu  

Budynki jednorodzinne z uwagi na swój charakter i relatywnie małą ilość urządzeń elektrycznych mają inne potrzeby związane z klimatyzacją niż na przykład biura. Większość domów wymaga chłodzenia jedynie wybranych pomieszczeń. Dotyczy to zwłaszcza sypialni na poddaszu, gdzie wieczorem, w czasie letnich upałów, panuje duchota. Intensywnie może nagrzewać się także salon mający duże przeszklone ściany skierowane na południe. Miłośnicy domowej kuchni, którzy wyposażają ją w prawie profesjonalne trzony kuchenne, również to pomieszczenie powinni brać pod uwagę przy klimatyzacji. Natomiast np. gabinetom, pokojom wystawionym na stronę północną, łazienkom chłodzenie w praktyce nigdy nie jest potrzebne i wystarczy im skuteczna wentylacja. Na ogół nie schładza się także wiatrołapu, korytarzy czy klatki schodowej.

Split lub multisplit

Wybór systemu zależy od tego, ile pomieszczeń w domu planujemy schładzać. Jeśli ma to być jeden pokój, wówczas najlepiej wybrać klimatyzator typu split, składający się z części zewnętrznej i wewnętrznej. Takie urządzenie gwarantuje nam to, co chcemy osiągnąć – czyli komfort, jest ciche, estetyczne i funkcjonalne. Natomiast, jeśli przewidujemy obniżenie temperatury w kilku pomieszczeniach, zalecaną opcją jest system multisplit. W nim mamy jedną jednostkę zewnętrzną oraz od 2 do 8 jednostek wewnętrznych.

Orientacyjne koszty

Warto zwrócić uwagę na to, że na koszt systemu wpływa nie tyle powierzchnia domu ale właśnie liczba pomieszczeń, które będą schładzane. Wynika to z faktu, że chcąc zapewnić komfort danego pomieszczenia, musi ono być wyposażone w osobną jednostkę wewnętrzną.

Aby precyzyjne określić koszty optymalnego dla na rozwiązania, należy zwrócić się do instalatora lub sprzedawcy. Zaglądając jednak w dostępne w internecie cenniki, widzimy że klimatyzator do przeciętnego pokoju kosztuje netto od 2,5 do 4 tys. zł. Do tego dojdą jeszcze koszty montażu. Jednostka o mocy chłodniczej prawie 40% wyższej będzie droższa nie więcej niż 500 zł. Stąd tak ważne jest rozsądne oszacowanie liczby pomieszczeń wymagających klimatyzacji.

Często można spotkać się z pytaniem, czy przez otwarcie drzwi pomiędzy pomieszczeniami jesteśmy w stanie jednym urządzeniem obniżyć temperaturę w obu tych wnętrzach. Nie jest to jednak zalecane rozwiązanie, gdyż w jednym pokoju będzie zbyt chłodno, a w drugim nie uzyskamy oczekiwanego obniżenia temperatury.

 

W niektórych systemach multisplit możemy zamontować różne urządzenia – na przykład w salonie i jadalni jednostkę kanałową, a w sypialni ścienną
W niektórych systemach multisplit możemy zamontować różne urządzenia – na przykład w salonie i jadalni jednostkę kanałową, a w sypialni ścienną
Klima-therm/FUJITSU

Którą jednostkę wewnętrzną wybrać?

Na rynku dostępnych jest kilka modeli jednostek wewnętrznych:

  •  ścienne montowane na ścianie,
  •  kasetonowe zakładane w suficie podwieszonym,
  •  podstropowe umieszczane pod sufitem,
  •  przypodłogowe ustawiane przy podłodze,
  •  kanałowe przeznaczone do całkowitej zabudowy.

W domach najczęściej spotyka się jednostki ścienne oraz kanałowe, co wynika przede wszystkim z ich bardzo cichego działania. Ważnym atutem urządzeń ściennych jest to, że wyposażone są w szereg dodatkowych atrakcyjnych funkcji (np. zaawansowane systemy filtracji). Wyróżnia je też ciekawe wzornictwo i kolorystyka obudowy. Poza tym są najtańsze w zakupie i w eksploatacji spośród wszystkich jednostek. Z kolei zaletą modeli kanałowych jest to, że są całkowicie zabudowane – napływ schłodzonego powietrza i pobór ciepłego odbywa się za pomocą kanałów ze stali ocynkowanej lub tworzywa. W pomieszczeniu w ogóle nie widzimy klimatyzatora, a jedynie estetyczną kratkę nawiewną i wywiewną.

Natomiast jednostki kasetonowe i podstropowe bierze się pod uwagę, gdy pomieszczenie ma dość dużą powierzchnię, nietypowy kształt lub jest stosunkowo długie.

Jednostkę wewnętrzną z zewnętrzną łączy się za pomocą rur miedzianych w izolacji. Instalacja ta najczęściej chowana jest w bruzdach w ścianie, a wewnątrz niej płynie tzw. czynnik chłodniczy.

Klimatyzatory ścienne są najbardziej popularne, gdyż są nieduże, cicho pracują, mają atrakcyjny wygląd i są tańsze niż pozostałe jednostki wewnętrzne
Klimatyzatory ścienne są najbardziej popularne, gdyż są nieduże, cicho pracują, mają atrakcyjny wygląd i są tańsze niż pozostałe jednostki wewnętrzne
MITSUBISHI ELECTRIC
Jeśli zależy nam na estetycznej zabudowie w pomieszczeniu reprezentacyjnym, jakim jest salon, możemy zdecydować się na jednostkę kanałową
Jeśli zależy nam na estetycznej zabudowie w pomieszczeniu reprezentacyjnym, jakim jest salon, możemy zdecydować się na jednostkę kanałową
Daikin
Przypodłogowa jednostka wewnętrzna klimatyzatora z wyglądu przypomina grzejnik elektryczny. Można ją ustawić zarówno na podłodze, jak i powiesić na ścianie
Przypodłogowa jednostka wewnętrzna klimatyzatora z wyglądu przypomina grzejnik elektryczny. Można ją ustawić zarówno na podłodze, jak i powiesić na ścianie
MITSUBISHI ELECTRIC
Dzięki wysokiej efektywności energetycznej A++ ta jednostka może wydajnie pracować w trybie ogrzewania przy temperaturze zewnętrznej -15°C, a w trybie chłodzenia – do 43°C
Dzięki wysokiej efektywności energetycznej A++ ta jednostka może wydajnie pracować w trybie ogrzewania przy temperaturze zewnętrznej -15°C, a w trybie chłodzenia – do 43°C
Panasonic

Jaką moc powinien mieć klimatyzator?

Minimalna moc jednostek wewnętrznych dostępnych na rynku wynosi zwykle nie mniej niż 2 kW. Wielkość ta jest odpowiednia dla większości małych pokoi do 20 m². Zawsze jednak dobór mocy klimatyzatora należy powierzyć fachowcom. Określając moc urządzenia, biorą oni pod uwagę szereg parametrów – m.in. wielkość pokoju, jego nasłonecznienie, liczbę okien i ich wielkość, a także to, czy zamontowano na nich rolety zewnętrzne. Uwzględniają również grubość izolacji termicznej ścian i dachu.

Uwaga! Kupując za małe urządzenie, nie uzyskamy odpowiedniego schłodzenia wnętrza, a za duże – przepłacimy, nie wykorzystując w pełni wszystkich jego możliwości.

Jak zamontować klimatyzator?

Odpowiednie miejsce dla jednostki wewnętrznej

Zalecenia odnośnie montażu klimatyzatora podane są zawsze w instrukcji instalacji i obsługi. Zgodnie z tym, jednostkę ścienną umieszcza się na wysokości około 15-20 cm od sufitu, w miejscu nieosłoniętym zasłonami  czy meblami. Umożliwi to równomierne rozprowadzanie powietrza w pomieszczeniu. Pamiętajmy też o tym, że w razie awarii jednostki fachowiec powinien mieć zapewniony do niej swobodny dostęp. Konieczne też będzie systematyczne czyszczenie filtrów.

Odpowiednie miejsce dla jednostki zewnętrznej

Powinna być ona zamontowana z dala od okien sypialni nie tylko naszych, ale i sąsiadów. Jeśli to możliwe, najlepiej ją umieścić po stronie północnej, z dala od roślin, których pyłki i nasiona mogą zanieczyszczać wnętrze urządzenia (zapychać lamele wymiennika). Trzeba także uwzględnić to, że powietrze wydmuchiwane z jednostki zewnętrznej klimatyzatora ma około 40oC i dużą prędkość, co może szkodzić roślinom, umieszczonym w pobliżu urządzenia. Poza tym nie kierujmy strumieni powietrza w stronę elewacji budynku, gdyż spowoduje to pojawienie się na jej powierzchni po pewnym czasie brudnych smug.

W domu jednorodzinnym jednostkę zewnętrzną może zamontować na specjalnych wspornikach przytwierdzonych do ściany lub do dachu. Można ją też postawić na balkonie oraz na poziomie gruntu. W tym drugim przypadku należy ją umieścić
na przykład na cokole o wysokości co najmniej 30 cm. Dzięki temu zapobiegniemy uszkodzeniu urządzenia w razie obfitych opadów śniegu.

Montaż systemu

Montażu jednostek oraz całej instalacji systemu split lub multisplit może dokonać jedynie fachowiec mający odpowiednie uprawnienia, czyli certyfikat f-gazowy. Dlatego, nawet jeśli zdecydujemy się na samodzielny zakup, to wcześniej musimy podpisać umowę na montaż przez przeszkolonego instalatora. Wynika to z obowiązujących przepisów (regulacji unijnych), w których uwzględnia się to, że klimatyzatory napełnione są czynnikiem chłodniczym, który ma wpływ na środowisko naturalne. Ustawodawca chce mieć pewność, że osoby pracujące z takimi substancjami mają odpowiednią wiedzę na temat niebezpieczeństw z tym związanych.

Uwaga! Część urządzeń wymaga rejestracji w specjalnej ogólnopolskiej bazie – Centralnym Rejestrze Operatorów. Dotyczy to jednak większych systemów klimatyzacji – takie czasami montowane są w dużych rezydencjach.

Instalacja elektryczna i sterowanie

Do działania klimatyzacji niezbędny jest prąd. W domach ze względu na stosunkowo niewysoką moc urządzeń wystarcza zasilanie jednofazowe. Jeżeli przewidujemy sterowanie przewodowe, to musimy pamiętać o położeniu przewodu pomiędzy jednostką wewnętrzną i sterownikiem. Natomiast, gdy wystarczy nam bezprzewodowy pilot, to nie musimy tego robić.

Instalacja skroplin

Podczas pracy jednostki wewnętrznej powstają skropliny. Najlepiej odprowadzić je grawitacyjne do kanalizacji w kuchni lub łazience bądź na zewnątrz do gruntu lub orynnowania. Do tego celu wykorzystuje się zwykle rurę z tworzywa o niewielkiej średnicy (12 mm), którą układa się ją ze spadkiem 1-2%. Zapewnia to swobodny spływ skroplin. Jeśli klimatyzator planujemy wykorzystywać w okresach przejściowych do dogrzania pomieszczenia, wtedy kondensat będzie wykraplany także z jednostki zewnętrznej. Trzeba go zatem odprowadzić w bezpieczne miejsce, np. do studni chłonnej.

Gdy klimatyzator dogrzewa pokoje zimą, przy temperaturze na zewnątrz poniżej 0oC, skropliny mogą zamarzać na tacy pod jednostką zewnętrzną i w instalacji skroplinowej. Zamarzanie skroplin na tacy jest niebezpieczne, gdyż rosnąca warstwa lodu może uszkodzić wentylator jednostki zewnętrznej. Aby temu zapobiec urządzenie wyposaża się w grzałkę tacy skroplin.

Zamontowana zgodnie z zaleceniami jednostka ścienna zapewnia oczekiwaną temperaturę w pokoju przez odpowiednie sterowanie kierunkiem nawiewu powietrza
Zamontowana zgodnie z zaleceniami jednostka ścienna zapewnia oczekiwaną temperaturę w pokoju przez odpowiednie sterowanie kierunkiem nawiewu powietrza
MITSUBISHI ELECTRIC
Jednostkę zewnętrzną – niezależnie czy jest to system split czy multisplit –  można zamontować przy ścianie domu
Jednostkę zewnętrzną – niezależnie czy jest to system split czy multisplit – można zamontować przy ścianie domu
MITSUBISHI ELECTRIC
Najlepiej umieścić jednostkę zewnętrzną tak, aby chronić ją przed nadmiernym nasłonecznieniem
Najlepiej umieścić jednostkę zewnętrzną tak, aby chronić ją przed nadmiernym nasłonecznieniem
Daikin
Sterowniki ścienne umieszcza się  na wysokości około 1,40 m nad podłogą co zapewnia ich wygodną obsługę
Sterowniki ścienne umieszcza się na wysokości około 1,40 m nad podłogą co zapewnia ich wygodną obsługę
Klima-therm/FUJITSU
Montaż klimatyzacji możemy  powierzyć jedynie fachowcom z odpowiednimi uprawnieniami
Montaż klimatyzacji możemy powierzyć jedynie fachowcom z odpowiednimi uprawnieniami
Daikin

Skomentuj:

Klimatyzacja: od pomysłu do realizacji